Ocena brak

Województwo pomorskie

Autor /grapcio Dodano /24.01.2013

Najbardziej na pn. rozciąga się wąski pas Pobrzeży Południowobałtyckich. Rzeźba polo-dowcowa, modelowana przez wiatr i fale morskie. Znajduje się tu największe w wojewódz­twie jezioro Łebsko (1 742 ha). Mierzeję Helską i obszar nad Zatoką Gdańską aż do Sopotu obejmuje Pobrzeże Kaszubskie, z charakterystycznymi kępami, m.in. Redłowską, Oksyw­ską, Pucką i Swarzewską. W tej części pobrzeża znajduje się najbardziej na pn. wysunięty punkt Polski: przylądek Rozewie. Żuławy to płaska równina, powstająca z osadów wiśla­nych od zaledwie 5 tys. lat.
Większa część województwa leży w obrębie Pojezierzy Południowobałtyckich. Są to Poje­zierza: Bytowskie, Kaszubskie i Starogardzkie oraz część Pojezierzy: Krajeńskiego, Iławskie­go, Borów Tucholskich i Doliny Dolnej Wisły. Na wysoczyznach pojeziornych głównymi formami rzeźby terenu są moreny denne, przeważnie faliste, z ciągami moren czołowych i licznymi zagłębieniami bezodpływowymi. Charakterystyczne są też liczne rynny jeziorne, największą w zespole raduńsko-ostrzyckim. Spośród prawie tysiąca jezior, najdłuższe jest Raduńskie (ok. 18 km), a najgłębsze Wdzydzkie (55 m).
Województwo pomorskie obejmuje najbardziej zróżnicowaną część Niżu Polskiego: od terenów depresyjnych w delcie Wisły, po Wzgórza Szymborskie z Wieżycą (329 m n.p.m.) — najwyższym punktem na Niżu Środkowoeuropejskim.
Największa polska rzeka uchodzi do morza Przekopem Wisły, o dł. 7,1 km, wykonanym w 1895. Do większych rzek należą dopływy Wisły: Wda, Wierzyca i Radunia oraz wpadają­ce do Bałtyku: Słupia, Łeba i Reda.
Pd.-zach. część województwa zajmują Bory Tucholskie, jeden z największych komplek­sów leśnych kraju. Rosną one na rozległych równinach sandrowych, utworzonych przez wody roztopowe ostatniego zlodowacenia.
Lasy zajmują ok. 35% powierzchni województwa. Na wysoczyznach morenowych spotyka­my przeważnie lasy mieszane i liściaste, natomiast na obszarach sandrowych i wydmach bór sosnowy. Spośród torfowisk, największe są Bielawskie Błota o pow. ok. 2 000 ha.
W woj. pomorskim są dwa parki narodowe, 106 rezerwatów i prawie 2000 pomników przyrody. Są także parki krajobrazowe oraz obszary chronionego krajobrazu.
Rozwój gospodarczy Pomorza Gdańskiego nastąpił w XII i XIII wieku, zwłaszcza za pano­wania księcia Świętopełka (1217-66). W 1308 Pomorze Słupskie przypadło Brandenburgii, a Gdańskie w 1343 opanowali Krzyżacy. Po pokoju toruńskim w 1466 tereny obecnego województwa, bez Ziemi Słupskiej i Lęborskiej, weszły w skład Prus Królewskich, przynależ­nych Polsce. W czasach I Rzeczypospolitej Gdańsk bogacił się pośrednicząc w eksporcie polskiego zboża, spławianego Wisłą. Zostało to przerwane przez Prusaków po
I rzbiorze Polski. Po 1918 Ziemia Słupska nie weszła w skład nowego państwa polskiego, podobnie jak Wolne Miasto Gdańsk. Budowa Gdyni należała do największych osiągnięć
II Rzeczypospolitej. W Gdańsku rozpoczęła się II wojna światowa. Wydarzenia w Gdańsku i Gdyni w grudniu 1970 i sierpniu 1980 przeszły do najnowszej historii Polski.
Największy zespół zabytków średniowiecznych posiada Gdańsk. Ważną rolę w dziejach Pomorza odegrały klasztory w Gdańsku-Oliwie, Kartuzach, Pelplinie, Żarnowcu, Żukowie. Wspaniałymi zabytkami są zamki krzyżackie: w Malborku, a także w Słupsku, Bytowie, Gnie­wie i Kwidzynie.
Do folkloru kaszubskiego i kociewskiego należy rzeźba w drewnie, plecionkarstwo z korzeni sosny, garncarstwo i szeroko znany haft kaszubski. Z budownictwa ludowego prze­trwały chaty zwane checzami i inne zabytki.
Woj. pomorskie jest ważnym ogniwem w gospodarce kraju dzięki portom, turystyce, prze­mysłowi okrętowemu, rybołówstwu, przetwórstwu rybnemu. Żuławy mają bardzo dobre warunki dla rolnictwa.

Podobne prace

Do góry