Ocena brak

Wielkie systemy filozofii nowożytnej

Autor /Nikos Dodano /05.07.2011

Filozofia nowożytna rozpoczyna się od Kartezjusza we Francji, a w Anglii od F. Bacona. Utrzymywano, że w średniowieczu nie istniało nic takiego, co zasługiwałoby na miano prawdziwej filozofii. W średniowieczu stopniowo dokonywał się proces emancypacji filozofii, jako odrębnej dyscypliny studiów. Obserwujemy stopniową detronizację łaciny, jako języka nauki. Filozofowie choć spontanicznie to sięgają po język rodzimy, ale równocześnie tworzą też po łacinie(Bacon, Kartezjusz, Locke, Leibniz).

Proces podnoszenia języka narodowego do rangi j. nauki, stymulowany jest także przez literaturę piękną.

Możemy upatrywać symptomu uwalniania się filozofii z ograniczeń średniowiecza na podstawie przesłanki czysto socjologicznej, nowa filozofia wychodzi poza mury uniwersytetów i zrywa z uniwersytecką tradycją. Nowa formacja filozoficzna to arystokraci, dyplomaci, literaci, ludzie majętni kulturalnie dobrze wykształceni.

Podstawą dla tworzenia się nowożytnej formacji filozoficznej była zmiana polegająca na przejściu od wielkich systemów teocentrycznych średniowiecza do koncepcji jednolitego systemu natury (Giordano Bruno, Paracelusa), zmiana wspierana rozwojem renesansowego ruchu naukowego. Rozwój wiedzy fizykalnej stymulował ambicje posłużenia się filozofią do odkrywania prawd o świecie. W renesansie na pierwszy plan wysuwają się nauki przyrodnicze: astronomia, fizyka, nauka o człowieku (medycyna). Osiągnięcia tych nauk sprawiają, że generalnie w filozofii kształtuje się nastrój optymistycznego zaufania w potęgę poznającego umysłu. Na tej wierze w zasadniczy sposób oparte jest nowożytne podejście do filozofowania.

Dokonuje się podziału przedkantowskiej filozofii nowożytnej na dwa główne nurty: jeden obejmujący racjonalistyczne systemy kontynentalne od Kartezjusza do Leibniza oraz Ch. Wolfa - drugi obejmujący brytyjski empiryzm od Bacona do Hume’a.

Filozofowie tacy jak Kartezjusz, Leibniz przyjmowali ideę prawd wrodzonych, czyli aprioryzm. Pewne prawdy są potencjalnie wrodzone a umysł stymulowany bodźcami jest w stanie uświadomić je sobie, kierowany wewnętrznym światłem. Owe prawdy mają tę właściwość, że stanowią one dla umysłu podstawę do wywiedzenia z nich wszelkich innych prawd o świecie.

Racjonalistyczni filozofowie ulegali wpływom rozumowania matematycznego. Matematyka dostarczała modelu uporządkowanej dedukcji jasnej i pewnej. Eliminuje się czynnik subiektywny jak uczucia czy emocje.

Podobne prace

Do góry