Ocena brak

WAFFEN SS - wojska SS

Autor /ciastko Dodano /02.03.2011

Jednostki wojskowe *SS sformowa­ne z istniejących od 1936 r. skoszaro­wanych jednostek dyspozycyjnych Verfugungstruppen SS (SS-VT). Pierwszą formacją SS-VT był pułk piechoty (zmot.) „Leibstandarte SS Adolf Hitler" („LSSAH"), który ja­ko gwardia przyboczna Fiihrera po­wstał w 1933 r. ze straży sztabu (Stabswache).

W latach 1937-38 w ramach SS-VT utworzono pułki „Germania", „Deutschland" i „Der Fiihrer". Batalion z pułku „LSSAH" brał udział w *Anschlussie Austrii w 1938 r., a pułki „LSSAH", „Ger­mania" i „Deutschland" uczestni­czyły w zajmowaniu Czech w 1939 r. i kampanii przeciwko Pol­sce (pułk „LSSAH" wraz z 4 dywi­zją pancerną doszedł do Warszawy 9 września 1939 r.). W lipcu 1940 r. połączono wszy­stkie formacje zbrojne w Waf-fen SS, obejmując oddziały fronto­we SS i załogi obozów koncentracyjnych („SS-Totenkop-fverbande") i podporządkowano je odrębnemu Głównemu Urzędowi Dowodzenia SS (SS-Fuhrung-shauptamt). Podporządkowanie to miało właściwie charakter admini­stracyjny, gdyż jednostki Waffen SS podlegały faktycznie dowódz­twu Wehrmachtu i walczyły na frontach w składzie wojsk lądo­wych.

Dalszy rozwój Waffen SS zapoczątkowało rozwinięcie pułku „LSSAH" w brygadę zmotoryzowa­ną (1940 r.), a następnie w 1942 r. kolejno w dywizję grenadierów pancernych i 1 dywizję pancerną „LSSAH". W czerwcu 1941 r. ist­niało już 6 dywizji („LS-SAH", „Das Reich", „Wiking", „Toten-kopf, „Nord" i „SS-Polizeidivi-sion") oraz brygady o łącznym sta­nie 220 tys. ludzi. Początkowo for­mowano je z ochotników, ale w 1942 r. wprowadzono zaciąg przymusowy. W formacjach SS służyli również obywatele państw sojuszniczych Niemiec, volksdeu-tsche oraz ochotnicy z krajów podbitych. Tworzenie nowych jed­nostek Waffen SS trwało przez ca­ły czas wojny. Pod koniec 1943 r. na frontach czynnych było 17 dy­wizji (liczących, wraz z innymi jednostkami 540 tys. żołnierzy), a pod koniec 1944 r. było już 31 dywizji, 4 brygady i wiele in­nych formacji.

Był to szczyt roz­woju Waffen SS. Łącznie sformo­wano 38 dywizji (pancernych, gre­nadierów pancernych, strzelców górskich, kawalerii), kilkanaście brygad i liczne oddziały narodo­wościowe i specjalne. Ostatnia 38 dywizja grenadierów SS „Nibe-lungen" została zorganizowana w kwietniu 1945 r. z oficerów i słuchaczy junkierskiej szkoły SS, ale nie weszła do walki. Formacje SS były na ogół lepiej uzbrojone i wyposażone niż jedno­stki wojsk lądowych. W związku z rozbudową Waffen SS od lipca 1942 r. tworzono korpusy SS, z których I korpus pancerny (zło­żony z „LSSAH", „Das Reich" i „Totenkopf") dowodzony przez Obergruppenfuhrera SS Paula Haussera walczył w 1943 r. w rejo­nie * Charkowa, a następnie prze­mianowany na II korpus pancerny SS - pod *Kurskiem. W 1944 r. I i II korpusy pancerne walczyły we Francji, IV korpus pancerny walczył pod Warszawą, XI korpus górski walczył z partyzantami w Jugosławii. W 1944 r. było 18 korpusów oraz 6 armia pancer­na SS. Ochotnicy innych narodowości (po­czątkowo głównie z narodów uzna­wanych za germańskie) organizo­wani byli w legionach, z których powstawały brygady i dywizje.

W 1942 r. istniały m.in. legiony: „Flandern", „Nederlande", „Wallo-nien", „Frankreich", oraz „Frei-korps Danmark" i bataliony „Est-land" i „Lettland". W legionach tych służyli Holendrzy, Belgowie, Francuzi, Duńczycy, Norwegowie, Łotysze i Estończycy. Następnie re­krutacja wśród nie-germańskich na­rodów objęła m.in. Albańczyków, Finów, Litwinów, muzułmanów (Bośniaków i Czarnogórców), Ro­sjan, Ukraińców i Białorusinów. Zgłaszali się także: Węgrzy, Rumu­ni, Chorwaci, Słoweńcy i Włosi. Tworzone z tych narodowości brygady i dywizje różniły się nazwami od innych dywizji SS, często też używano nazw określających naro­dowość żołnierzy (1 Galicyjska, 1 i 2 Łotewska, 1 Estońska, 1 Al­bańska, 1 i 2 Węgierska, 1 i 2 Chor­wacka, 1 Rosyjska RONA, 1 Biało­ruska, 1 Włoska). Były też mniejsze formacje np. legion indyjski lub wschodnioturecki. Formacje Waffen SS walczyły na wszystkich frontach do końca wojny.

W 1945 r. w okrążonym Berlinie bro­niła się zdziesiątkowana 11 ochotni­cza dywizja grenadierów pancernych „Nordland", resztki dywizji „Charle-magne" i innych oddziałów, w któ­rych walczyli Francuzi, Norwego­wie, Holendrzy i Hiszpanie.

Żołnierze i dowódcy tej formacji wykazali się szczególnym okru­cieństwem wobec ludności podbi­tych państw, jeńców i żołnierzy, byli odpowiedzialni za masakry m.in. mieszkańców Lidie (Czechy), Oradour-sur-Glane (Francja), War­szawy podczas powstania oraz wie­lu innych miejscowościach na obszarach okupowanych, zwłaszcza Jugosławii i Związku Radzieckie­go. Międzynarodowy Trybunał w Norymberdze uznał Waffen SS za organizację przestępczą.

Podobne prace

Do góry