Ocena brak

Uznanie zdarzenia za wypadek przy pracy

Autor /Christa Dodano /25.04.2011

 

Ażeby dane zdarzenie można było uznać za wypadek przy pracy musi ono pociągnąć za sobą szkodę na osobie pracownika w postaci choroby, kalectwa lub śmierci. Bez spowodowania takiej szkody zdarzenie takie jest tylko nieszczęśliwym wypadkiem. Szkoda na osobie może być natychmiastowym następstwem wypadku lub też ujawnić się w późniejszym okresie oraz wystąpić w różnych rozmiarach. Może także pogorszyć istniejący już stan chorobowy lub też wywołana wypadkiem choroba może doprowadzić po pewnym okresie do inwalidztwa pracownika lub jego śmierci. Następstwa te, oraz ustalenie ich związku z doznanym wypadkiem, maja istotne znaczenie przy ustalaniu przysługujących pracownikowi świadczeń.

Za choroby zawodowe uprawniające do świadczeń przewidzianych w ustawie uważa się choroby określone w wykazie chorób zawodowych, stanowiących załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z 18 XI 1983 r. w sprawie chorób zawodowych, jeżeli zostały spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy. Przy ocenie działania czynnika szkodliwego uwzględnia się: rodzaj, stopień i czas narażenia zawodowego, sposób wykonywania pracy, bezpośredni kontakt z chorym zakaźnie lub z materiałem pochodzącym od tych chorych oraz z czynnikiem powodującym choroby inwazyjne, uczuleniowe i nowotworowe. Przewidziane w ustawie świadczenia nie przysługują jednak, gdy następstwem choroby zawodowej jest uszczerbek na zdrowiu poniżej 10 procent, jeżeli upośledzenie czynności organizmu może ulec poprawie.

W myśl ustawy z 12 VI 1975 r. na zakładzie pracy, w którym nastąpił wypadek przy pracy, ciąży obowiązek wypłaty różnego rodzaju świadczeń z tego tytułu na rzecz pracownika lub członków jego rodziny1. Obowiązek ten ma charakter odpowiedzialności odszkodowawczej, uzupełniającej świadczenia przysługujące z ubezpieczenia społecznego. Jest to nowy, odmienny od od­powiedzialności odszkodowawczej przewidzianej w prawie cywilnym, rodzaj odpowiedzialności odszkodowawczej. Odpowiedzialność ta różni się od odszkodowawczej odpowiedzialności cywilnej zarówno swą podstawą i zasięgiem, jak i określeniem z góry świadczeń obciążających zakład pracy. Została ona oparta na zasadzie wzmożonego ryzyka zakładu pracy (ryzyka pracy), obarczając zakład pracy obowiązkiem wypłaty świadczeń również wówczas, gdy wypadek powstał wskutek siły wyższej lub wyłącznej winy osoby trzeciej, a także gdy spowodowany został przez osobę trzecią bez jej winy. Jest to konstrukcja ryzyka kształtująca znacznie szerzej odpowiedzialność zakładu pracy, niż konstrukcja ryzyka przyjęta w prawie cywilnym.

Zakład pracy nie ponosi tej odpowiedzialności jedynie w dwóch sytuacjach, a mianowicie wówczas gdy:

  • wyłączną przyczyną wypadku przy pracy było udowodnione przez zakład pracy naruszenie przez pracownika przepisów dotyczących ochrony życia i zdrowia, spowodowane przez niego umyślnie lub wskutek rażącego niedbalstwa

  • gdy pracownik będąc w stanie nietrzeźwo­ści przyczynił się w znacznym stopniu do wypadku przy pracy.

W pierwszej sytuacji zakład pracy zwolniony jest od odpowiedzialności, a tym samym od obowiązku wypłacenia określonych w ustawie świadczeń odszkodowawczych jedynie wówczas, gdy jednocześnie wystąpią obie wskazane przesłanki, tzn. naruszenie przepisów o ochronie życia i zdrowia, oraz gdy naruszenie to dokonane zostało przez pracownika umyślnie lub wskutek rażącego niedbalstwa. Ponadto przesłanki te muszą wystąpić jako wyłączna przyczyna wypadku przy pracy. Powstanie natomiast wypadku wskutek winy mieszanej nie wyłącza obowiązku zakładu pracy wypłaty świadczeń w pełnej wysokości.

Natomiast w drugiej sytuacji zakład pracy zwolniony jest od obowiązku wypłaty świadczeń, jeżeli pracownik będący w stanie nietrzeźwości w znacznym stopniu przyczynił się do wypadku przy pracy. Użycie przez ustawodawcę nieostrych określeń "stan nietrzeźwości" i "w znacznym stopniu" rodzi znaczne trudności w praktycznym stosowaniu tego przepisu. Wyłączenia te nie mają zastosowania do świadczeń przysługujących rodzinie pracownika zmarłego wskutek wypadku przy pracy.

Pracownik, któremu nie przysługują świadczenia określone w ustawie ze względu na to, że wypadek nastąpił wyłącznie z jego winy lub, że w stanie nietrzeźwym przyczynił się w znacznym stopniu do wypadku, ma prawo do świadczeń przewidzianych w przepisach o ubezpieczeniu na wypadek choroby, o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin oraz w innych przepisach emerytalnych na warunkach w nich określonych.

Podobne prace

Do góry