Ocena brak

Układ Słoneczny - Pola magnetyczne planet

Autor /Tytus Dodano /30.09.2011

Dynamo planetarne.

Ziemia dysponuje dosyć silnym polem magnetycznym. Pole to jest w przybliżeniu dipolowe, tzn. daje się przedstawić jako pole magnesu sztabkowego umieszczonego w pobliżu środka Ziemi i nachylonego pod kątem ok. 11° do osi obrotu Ziemi. Pole magnetyczne mają także: Merkury, wszystkie planety wielkie i Słońce. Generacja pola magnetycznego następuje wskutek procesu nazywanego dynamem planetarnym. Szczegółowe właściwości dynama planetarnego nie są znane.

Wiadomo jednak, że może on mieć miejsce w poruszającej się i przewodzącej elektryczność cieczy, przy czym wiadomo jednak, że generacja pola jest możliwa, gdy objętość cieczy jest wystarczająco duża, a ruch cieczy odbywa się z dosyć dużą prędkością (planeta szybko się obraca). Ziemskie pole magnetyczne generowane jest w jądrze Ziemi. Pole magnetyczne generowane przez dynamo planetarne jest zmienne w czasie, m.in. ulega zmianie biegunowość pola (tzw. inwersja pola). Inwersje pola magnetycznego Słońca zachodzą regularnie co 11 lat. Inwersje pola ziemskiego są bardzo nieregularne (średnio co 500 000 lat).

Magnetosfera planet.

Pole magnetyczne planety i wiatr słoneczny oddziałują ze sobą. W wyniku tego oddziaływania wiatr słoneczny zostaje odchylony i omija planetę, pole magnetyczne planety zaś zostaje ograniczone do obszaru zwanego magnetosferą. Magnetosfera kształtem przypomina kometę. Granicą magnetosfery jest magnetopauza, stanowiąca barierę dla fali uderzeniowej wywołanej opływem magnetosfery przez wiatr słoneczny (prędkość wiatru jest większa od prędkości dźwięku w plazmie). Wewnątrz magnetosfery rozróżnia się obszar zamkniętych linii pola magnetycznego i obszar linii otwartych.

W obszarze linii zamkniętych pole magnetyczne powoduje uwięzienie naładowanych cząstek w tzw. pułapkach magnetycznych dając początek tzw. pasom radiacji (pasy radiacji wokół Ziemi nazywamy pasami Van Allena). Procesy zachodzące w magnetosferze planety wpływają na stan jej jonosfery m.in w wyniku indukowania prądów elektrycznych i przepływu plazmy. Wybuchy i inne zaburzenia na Słońcu prowadzą do wystąpienia tzw. burz magnetycznych na Ziemi. W okresie zaburzeń ulega zmianie system prądów elektrycznych w jonosferze i magnetosferze, pojawiają się zakłócenia łączności radiowej, wzrasta aktywność zórz polarnych itd. Jest to spowodowane wzmożonym wiatrem słonecznym, a także zwiększonym promieniowaniem jonizującym Słońca.

Podobne prace

Do góry