Ocena brak

TYGODNIK POLSKI I ZAGRANICZNY, od 1819 „Tygodnik Polski", tygodnik rozrywkowo-literacki

Autor /MamaMia Dodano /02.04.2012

TYGODNIK POLSKI I ZAGRANICZNY, od 1819 „Tygodnik Polski", tygodnik rozrywkowo-literacki, wyd. w Warszawie I 1818-VI 1820 przez B. Kicińskiego, red. przez tegoż i J. Brykczyńskiego, od 1 IV 1820 przez F.S. Dmochowskiego i D. Lisieckiego. Przyjąwszy za maksymę zdanie I. Krasickiego: „Szczęśliwy, kto wdzięk wraz z pożytkiem złączył", publikował materiały czysto rozrywkowe (tłum. powieści i opowiadania sensacyjne i przygodowe, zagadki, szarady), jak również utwory (alegoryczne obrazki, fikcyjne listy do redakcji, przeglądy lit., wiersze) o wyższych ambicjach i czytelnych, choć często zakamuflowanych treściach polit.-patriot. i społecznych. Nadający ton pismu młodzi pisarze z grona Kicińskiego odcinali się zdecydowanie od „starej" prasy, polemizując przede wszystkim z „Gazetą Warsz." (zwł. z G.M. Witowskim).

W dziedzinie literatury T.P. i Z. nie reprezentował ani wyraźnego programu, ani skrystalizowanego stanowiska, drukując zarówno utwory klasycyst. i sentyment., jak teksty (zwł. tłumaczone) zapowiadające romantyzm (O pieśniach ludu niemieckiego i angielskiego, O francuskich pieśniach ludu -z przekł. Marsylianki, poezje Byrona i in.). Dominowała w polityce redakcyjnej troska o rozwój literatury ojczystej, w nawiązaniu nie do wzorów obcych, ale do nar. tradycji stanisławowskiego „srebrnego wieku"; stąd przedr. utworów J. Jasińskiego, F. Karpińskiego, F. Zabłockiego, akcenty polemiczne wobec —> Towarzystwa Iksów itp. Z poetów współcz. wyróżnił się K. Brodziński (m. in. Pieśni wojenne rolników polskich, erotyki, przekł. pieśni lud.), A. Górecki (m. in. bajki, Śmierć zdrajcy ojczyzny) i F.D. Chotomski (fragmenty trawestacji Eneidy,poema komiczne" Pojedynek), w prozie - felietonista Brykczyński (pod pseud. Bywalski). Prowadzono przegląd teatr., a częśc. i wydawn. (zwł. powieści oryginalnych). Redagowane żywo i interesujące pismo, dbałe (zwł. w początkach) o szatę zewn., umiejętnie reklamowane i kolportowane, uzyskało znaczną poczytność i przyczyniło się do poszerzenia kręgu czytelników. Kontynuowane było przez „Wandę".

A. KOWALSKA Warszawa literacka przełomu kulturalnego 1815-1822, W. 1961; A. KEMPA Programy redakcyjne i dążności polskiej prasy literackiej w I ćwierćwieczu XIX w., Prace Polonist. 27 (1971); W. PUSZ „Nowy Parnas" przedromantycznej Warszawy", Wr. 1979 (tu bibliografia prozy lit. i poezji w „T.P. i Z.").

Podobne prace

Do góry