Ocena brak

Tryb zgłaszania kandydatów na Prezydenta i deputowanych

Autor /Barnim Dodano /13.12.2011

Konstytucja ogólnie stanowi, że kandydatów na posłów i senatorów mogą zgłaszać partie polityczne oraz wyborcy (art. 100 ust. 1), a kandydatów na prezydenta może zgłaszać co najmniej 100 000 wyborców (art. 127 ust. 3 zd. 2)

Wybory prezydenckie:

  1. Zostaje zawiązany komitet wyborczy, popierający – na zasadzie wyłączności – określonego kandydata. Może to uczynić grupa 15 obywateli (art. 40a ust. 1 uwp), pod warunkiem zgromadzenia 1000 podpisów wyborców popierających daną kandydaturę. Kandydat musi złożyć pisemne oświadczenie o wyrażeniu zgody na kandydowanie, a na mocy tzw. ustawy lustracyjnej musi też złożyć oświadczenie, informujące, czy w latach 1944-1990 był pracownikiem lub współpracownikiem organów bezpieczeństwa państwa. Na tej podstawie PKW rejestruje komitet wyborczy.

  2. Komitet wyborczy musi zgromadzić 100 000 podpisów osób popierających danego kandydata. Po ich zgromadzeniu pełnomocnik komitetu wyborczego formalnie zgłasza kandydata na prezydenta, a PKW dokonuje rejestracji kandydata, o ile zgłoszenia dokonano zgodnie z przepisami prawa (art. 42 uwp).

  3. PKW sporządza i ogłasza listę kandydatów, a tym samym rozpoczyna się właściwa kampania wyborcza. Równolegle prowadzone jest postępowanie sprawdzające prawdziwość oświadczeń lustracyjnych złożonych przez kandydatów i wobec każdego z nich Sąd Apelacyjny w Warszawie (który pełni rolę sądu lustracyjnego) wydaje stosowane orzeczenie.

Ten system zgłaszania kandydatów został uregulowany na poziomie konstytucyjnym (art. 127 ust. 3).

Wybory do Senatu:

Prawo zgłaszania kandydatów przysługuje partiom politycznym i wyborcom – jedni i drudzy tworzą w tym celu komitety wyborcze (art. 194 ows). Kandydować do Senatu można tylko w jednym okręgu wyborczym, nie można równocześnie kandydować do Sejmu. Kandydat musi wyrazić zgodę na kandydowanie oraz złożyć oświadczenie lustracyjne, które jest podawane do publicznej wiadomości. Prawdziwość tych oświadczeń jest weryfikowana po wyborach. Każde zgłoszenie kandydatury na senatora musi być poparte podpisami co najmniej 3000 wyborców stale zamieszkałych w danym okręgu wyborczym. Kandydatów rejestruje okręgowa komisja wyborcza.

Wybory do Sejmu:

Konieczne jest zgłoszenie listy kandydatów. Prawo zgłaszania list przysługuje komitetom wyborczym, które mogą być tworzone przez partie polityczne oraz przez wyborców. Partię mogą utworzyć koalicję wyborczą dla zgłoszenia wspólnych list kandydatów. Wyborcy (w liczbie co najmniej 15) mogą utworzyć komitet wyborczy, ale do podjęcia działalności przez ten komitet konieczne jest jeszcze zebranie 1000 podpisów wyborców, popierających utworzenie komitetu (art. 98 ust. 4 ows). Do wyborów sejmowych stosuje się system progów wyborczych, każda partia (5%), koalicja (8%) czy komitet wyborczy (5%)musi więc uzyskać odpowiedni odsetek głosów w skali kraju.

Listy kandydatów na posłów zgłaszane są w okręgach wyborczych przez władze partii lub przez komitety wyborcze, podobnie ja w wyborach do Senatu każdy kandydat musi wyrazić pisemną zgodę i złożyć oświadczenie lustracyjne. Lista okręgowa musi być poparta podpisami co najmniej 5000 wyborców stale zamieszkujących w danym okręgu wyborczym. Liczba kandydatów na liście nie może przekraczać dwukrotności ogólnej liczby mandatów w danym okręgu. Listy okręgowe zgłaszane są do okręgowej komisji wyborczej, a w razie odmowy zarejestrowania ostateczne rozstrzygnięcie należy do PKW (art. 147 ust. 3 ows).

Podobne prace

Do góry