Ocena brak

Teoria wychowania

Autor /Ursus Dodano /31.08.2011

Teoria – zbiór zadań empirycznych wyjaśniających za pomocą praw, hipotez, definicji, twierdzeń, sądów klasyfikujących fakty, w tym te, które należą do rzeczywistości społecznej

Teoria wychowania – refleksja nad wychowaniem zawierająca analizę problemów i prognozy rozwoju oraz zmian; koncentruje się na ludzkiej osobowości, poszczególnych sferach osobowości i elementach struktury procesów wychowania.

Aspekty teorii wychowania:

- analiza elementów struktury procesu wychowana

- analiza celów wychowania i sposobu ich osiągania

- określanie kontekstów rozumienia, badania i stosowania wypracowanej wiedzy

- użycie kategorii ujmujących rzeczywistość wychowania

Miejsce teorii wychowania wśród innych subdyscyplin pedagogicznychDo zespołu subdyscyplin podstawowych (teoretycznych) pedagogiki, czyli nauk pedagogicznych, najczęściej zalicza się:- Pedagogikę ogólną wraz z metodologią;- Dydaktykę, czyli teorię nauczania i uczenia się;- Teorię wychowania, w ramach której mieszczą się różne szczegółowe, o ograniczonym zasięgu teorie wyrastające z przyjętych orientacji metodologicznych oraz filozoficznych;- Historie oświaty i myśli pedagogicznej, zwanej dość powszechnie historią wychowania

Przedmiot teorii wychowania są wszelkie świadome oddziaływania wychowawcze, ich uwarunkowania, przebieg i skutki.

„Teorie biorą zwykle swą nazwę od dziedziny faktów, które stwierdzają podstawowe zadania empiryczne, a wyjaśniają prawa i hipotezy wchodzące w skład teorii”. Jak wskazuje sama nazwa interesującej nas dziedziny, przedmiotem badań teorii wychowania jest ten fragment rzeczywistości społecznej, ten rodzaj faktów społecznych, czy wręcz bytów społecznych, który powszechnie nazywamy wychowaniem.

Sośnicki stwierdził, że „przez wychowanie w szerszym znaczeniu rozumiemy wychowanie, którego przedmiotem jest całość psychiki człowieka. Przez psychikę za ś rozumiemy ogół procesów i właściwości psychicznych ludzi; chodzi więc o kształtowanie zarówno procesów jak i właściwości intelektualnych, uczuciowych i chcenia wraz z działaniem. Jest to tez przedmiot wychowania pedagogiki w szerszym znaczeniu”

Funkcje teorii wychowania (opisowa, opisująca, prognostyczna)

a)Funkcja poznawcza w zakres której wchodzi funkcja destruktywna i eksplikatywna- Zadaniem jest opisywanie czyli deskrypcja badanej rzeczywistości oraz objaśnianie zjawisk tej rzeczywistości czyli eksplikacje.

b)Funkcja diagnostyczna pełni funkcję ewaluacyjną czyli oceniającą- Zadaniem jest diagnozowanie badanej rzeczywistości, wskazywanie jej cech pozytywnych i negatywnych wynikających z jej opisu czyli deskrypcji i objaśnienia czyli eksplikacji.

c)Funkcja ewaluacyjna- Zadaniem jest ocenianie ustaleń oceny badanej rzeczywistości i stwierdzenia jej zgodności z założonym ideałem wychowania.

d)Funkcja progrostywcza- Zadaniem jest opracowanie sposobu usprawnienia pracy wychowawcy w obszarach których jest ona nieefektywna.

e) Funkcja aplikatywna- Zadaniem jest wdrażanie w rzeczywistość wychowawczą opracowanych projektów.

Zadania teorii wychowania1. Określenie ideału i celu wychowania

2. Wyjaśnienie procesów, zjawisk i mechanizmów rozwoju oraz kształtowania się osobowości wychowanka

3. Gromadzenie, sprawdzania oraz systematyzowanie wiedzy o tym jak organizować i realizować działania wychowawcze

4. Gromadzenie i systematyzowanie wiedzy mówiącej o warunkach skuteczności działań wychowawczych.

5. Przedmiotem i podmiotem wychowania jest osobowość

Geneza i rozwój Teorii wychowania jako dyscypliny naukowej:

  1. pierwsza perspektywa – sięga czasów Herbarta, kiedy TW oparta na etyce psychologii, podejmowała zagadnienia ideału i celów wychowania, opisywała i wyjaśniała je.

  2. Druga perspektywa – mieści się w okresie międzywojennym, obejmuje rozwój TW jako subdyscypliny pedagogicznej wyraźnie zorientowanej światopoglądowo, ideologicznie pozostającej w ścisłym związku z ówczesnymi warunkami społeczno-ustrojowymi

  3. Trzecia perspektywa – obejmuje rozwój TW po ’89 roku, jako subdyscypliny pedagogicznej wyraźnie zorientowanej humanistycznie. Uwolnienie się od założeń ideologicznych; otwarcie się TW na filozofię, psychologię, socjologię, pedagogikę.

Podobne prace

Do góry