Ocena brak

Taryfa celna i inne środki taryfowe

Autor /Emilia Dodano /08.04.2011

 

Wysokość należnego cła jest iloczynem stawki celnej i wartości (ilości) przewożonego przez granicę celną towaru. Taryfa celna to na ogól usystematyzowane wyszczególnie­nie towarów (nomenklatura), podstaw wymiaru cła i stawek celnych. Pod­stawowymi składnikami taryfy celnej są nomenklatura towarowa i staw­ki celne.

Najważniejszym elementem taryfy celnej jest nomenklatura towarowa (wykaz nazw towarów), która powinna być zupełna i przejrzysta. Przej­rzystość nomenklatury celnej osiąga się przez podział towarów na odpowie­dnie grupy, podgrupy, pozycje itd. Podział ten zwany jest dyferencjacją taryfy celnej.

 

Polska taryfa celna obejmuje:

nomenklaturę towarową,

stawki celne, sposób, warunki i zakres ich stosowania,

obniżone stawki celne wynikające z umów zawartych z niektórymi kraja­mi lub grupami krajów,

preferencyjne stawki celne ustalone jednostronnie w odniesieniu do nie­których krajów, grup krajów lub regionów,

jednostki miar.

Stawki konwencyjne (podstawowe) stosuje się do towarów pochodzących z krajów i regionów należących do Światowej Organizacji Handlu (WTO) oraz tych, którym Polska przyznała klauzulę największego uprzywilejowania.

Stawki autonomiczne odnoszą się do towarów pochodzących z krajów, którym nie przyznano klauzuli najwyższego uprzywilejowania, jeśli stawka konwencyjna jest wyższa od określonej dla tego towaru stawki celnej autonomicznej bądź gdy stawka celna podstawowa nie została określona.

Stawki preferencyjnezgodne z przyjętymi przez Polskę zasadami preferencji. Ustanowiono dwa rodzaje stawek preferencyjnych, mianowicie dla towarów pochodzących z:

1) krajów rozwijających się (DEV); są to kraje pozaeuropejskie i regiony, w których wartość produktu krajowego brutto przypadającego na jednego mieszkańca nie przekracza wartości produktu krajowego brutto przypadają­cego na jednego mieszkańca w Polsce;

2) krajów najmniej rozwiniętych (LDC); wykaz krajów i regionów naj­mniej rozwiniętych ustalany jest corocznie na podstawie wykazu sporządza­nego przez ONZ.

Stawki obniżone mają zastosowanie do niektórych towarów pochodzą­cych z:

1) państw członkowskich Unii Europejskiej,

2) państw członkowskich Europejskiego Stowarzyszenia Wolnego Handlu (EFTA) ,

3) Republiki Czeskiej i Republiki Słowackiej,

4) Republiki Węgier ,

5) Republiki Słowenii,

6) Republiki Litwy,

 

Na podstawie przepisów kodeksowych w odniesieniu do wymiany towa­rowej z zagranicą zastosowanie mają też tzw. środki taryfowe. Stosowane są one ze względu na właściwości towaru, jego przeznaczenie lub jako skutek preferencyjnych umów międzynarodowych. Środkami taryfowymi są:

zawieszenie poboru ceł,

kontyngent taryfowy,

plafon taryfowy.

Zawieszenie poboru ceł jest doraźnym instrumentem polityki celnej państwa. Zasadniczo stosuje się je tylko na krótki okres. Dotyczy ono towarów o charakterze surowcowym, półproduktów, wyrobów niegotowych, maszyn inwestycyjnych.

Środkiem taryfowym o dużym znaczeniu praktycznym jest również kon­tyngent taryfowy. Jest to mechanizm udzielania preferencji celnych przy im­porcie surowców i półproduktów, które nie są wytwarzane w kraju, lub dóbr inwestycyjnych niezbędnych dla określonych branż polskiej gospodarki.

Istnieją dwa rodzaje kontyngentów:

gospodarcze,

traktatowe.

Kontyngenty gospodarcze związane są z programami restrukturyzacyj­nymi gospodarki. Kontyngenty gospodarcze obniżają wpływy budżetowe z ceł. Jednakże racjonalna polityka w tym zakresie przynosi korzyści całej gospodarce. Polegają one przede wszystkim na wzroście importu, co pociąga za sobą zwiększenie wpływów podatko­wych.Kontyngenty gospodarcze charakteryzują, się zerową budź niską stawką celną.

Podstawą wprowadzenia kontyngentów traktatowych są porozumienia międzynarodowe, których Polska jest uczestnikiem. Są to zobowiązania rzą­du polskiego lub Skarbu Państwa. Kontyngentami traktatowymi objęte są m.in. towary rolne przywożone z zagranicy. Stosuje się do nich różne stawki celne.

Środki taryfowe przewidziane przepisami Kodeksu celnego stosowane są na wniosek osoby przywożącej towary, jeśli spełniają one wymogi przewi­dziane w obowiązującym prawie.

Przepisy polskiego Kodeksu celnego zawierają ponadto tzw. środki po­lityki handlowej. Są one ustanawiane w ramach polityki gospodarczej pań­stwa. Zalicza się je do środków pozataryfowych. Środkami polityki handlo­wej są ograniczenia ilościowe i zakazy dotyczące przywozu i wywozu pew­nych towarów, a także środki ochrony rynku określone w odrębnych przepisach.

Instytucją polskiego prawa celnego są również czasowe ograniczenia przywozu i wywozu towarów związane z obowiązkiem uzyskania od Mini­stra Gospodarki pozwolenia na wywóz lub przywóz.

Podobne prace

Do góry