Ocena brak

SUMIENIE

Autor /Billy Dodano /08.07.2011

NaleŜy w działaniu kierować się tym, co rozum poznał jako dobre. Trzeba tu wyróŜnić rozmaite funkcje rozumu (poznania intelektualnego). Rozum moŜe być nastawiony czysto teoretycznie, na uchwycenie faktycznego stanu rzeczy (rozum teoretyczny), moŜe być nastawiony ogólnie praktycznie, na uchwycenie tego, co naleŜy czynić, na dotarcie do obiektywnej normy postępowania (rozum praktyczny), moŜe być nastawiony konkretnie praktycznie, na uchwycenie tego, co naleŜy czynić w danej sytuacji, na osądzenie moralne określonego czynu (sumienie jako szczegółowy akt rozumu  praktycznego).

W żywym postępowaniu, w konkretnej praktyce ostateczną instancją osądzającą i tym samym determinującą (lub przynajmniej współdeterminującą) postępowanie jest sumienie - sąd rozumu praktycznego. JednakŜe sumienie moŜe być błędne, konkretny osąd - wskutek niedostatecznej (niedokładnej) lub fałszywej wiedzy, pośpiechu lub nieuwagi, nacisku emocji lub przyzwyczajenia itp. -moŜe niewłaściwie rozpoznać (ocenić) wartość danego czynu.

Człowiek z takim „niepokonalnie błędnym" sumieniem jest bytem wewnętrznie niejako pękniętym: używa rozumu nierozumnie, postępuje niezgodnie z własną naturą. Jest to jeden z paradoksalnych rysów ludzkiego bytowania. Stąd rodzi się potrzeba i obowiązek odpowiedniego usprawniania naszego intelektu, odpowiedniego wychowywania i kontrolowania naszego sumienia. I w tej dziedzinie potrzebne są trening i kompetencja, niezbędna jest współpraca osób.

Podobne prace

Do góry