Ocena brak

Struktura macierzowa zarządzania

Autor /alpinista Dodano /24.03.2011

Charakteryzuje się odejściem od tradycyjnego założenia, iż formalna struktura organizacyjna jako całość powinna być systemem stałym i trwałym. W tej strukturze udało się połączyć dodatnie cechy struktur sztabowo-liniowych z właściwościami struktury zadaniowej. W strukturze macierzowej wyodrębnia się dwie wyraźne części - stałą i zmienną. Na część stałą składają się komórki organizacyjne charakterystyczne dla struktury sztabowo-liniowej (administracja ogólna), część zmienną natomiast tworzą zespoły pracownicze powoływane do realizacji konkretnego przedsięwzięcia. Po wykonaniu danego przedsięwzięcia zespoły te są rozwiązywane i mogą być tworzone na nowo w zależności od potrzeb danej instytucji.

Część zmienna struktury obejmuje więc stanowiska organizacyjne lub zespoły stanowisk tworzone z oddelegowanych pracowników, w ramach funkcji składających się na proces wytwórczy (np. badania i rozwój, planowanie, zaopatrzenie, produkcja, zbyt), do realizacji poszczególnych przedsięwzięć. W zależności od rodzaju przedsięwzięcia powoływani są kierownicy przedsięwzięcia i dobierani inni pracownicy z pionów branżowych. Na część stałą tej struktury składają się typowe pomocnicze komórki organizacyjne (np. kadry, finanse, rachunkowość itp.), niezbędne do sprawnego zarządzania instytucjami.

Schematem tej struktury jest macierz, w której kolumny przedstawiają więzi funkcjonalno-hierarchiczne, a wiersze więzi techniczno-hierarchiczne. Komórki wykonawcze są więc w układzie pionowym funkcjonalnie podporządkowane przełożonym funkcjonalnym, natomiast w układzie poziomym uzależnione są od koordynatorów projektu.

Nazwa struktury macierzowej wywodzi się z matematyki - w nauce tej przez pojęcie „macierz" rozumie się prostokątną tablicę liczb rzeczywistych charakteryzującą sprzężenia wierszy i kolumn. Sprzężenie to tworzy pole macierzy, które określa wzajemne zależności między elementami wierszy i kolumn.

W strukturze macierzowej wiersze oznaczają na ogół nietypowe, zmieniające się okresowo, przedsięwzięcia przedmiotowe, natomiast kolumny są odpowiednikami stałych, powtarzalnych funkcji realizowanych przez komórki sztabowe. Jeżeli w instytucji realizuje się jednocześnie kilka lub kilkanaście poważnych przedsięwzięć, to zespoły prowadzące te prace działają niejako „w poprzek" tradycyjnej struktury sztabowo-liniowej, tworząc macierz zadań przedmiotowo-funkcjonalnych. Charakterystyczną więc cechą struktury macierzowej jest odejście od zasady jednoosobowego kierownictwa.

Struktura macierzowa może być traktowana jako rozwiązanie uniwersalne, zwłaszcza w tych instytucjach, w których są realizowane zadania jednostkowe o charakterze kompleksowym, dużej złożoności, wymagające koordynacji i współdziałania specjalistów różnych branż. Struktura macierzowa jest więc szczególnie przydatna w instytucjach naukowo-badawczych, biurach projektowych, ośrodkach badawczych itp.Obecnie struktura taka również jest stosowana w wielu dużych instytucjach (kombinatach, koncernach), a także w firmach doradztwa organizacyjnego i w agencjach reklamowych. Struktura macierzowa jest elastyczna i zapewnia współpracę ludzi na wszystkich poziomach zarządzania organizacją.

Podobne prace

Do góry