Ocena brak

Stosunek neopozytywizmu Koła Wiedeńskiego do tradycyjnych problemów koncepcje weryfikacji i falsyfikacji

Autor /Olaf Dodano /06.07.2011

KOŁO WIEDEŃSKIE, Der Wiener Kreis, nazwa przyjęta przez grupę uczonych, głównie matematyków, logików, fizyków i filozofów (m.in.: R. Carnap, Ph. Frank, K. Gödel, O. Neurath, K. Popper), skupionych wokół seminarium filozofii M. Schlicka prowadzonego od 1922 na uniwersytecie w Wiedniu; właściwa działalność Koła Wiedeńskiego przypada na 1929–38, zapoczątkował ją manifest filoz. Wissenschaftliche Weltauffasung Der Wiener Kreis (1929); przedstawiciele Koła Wiedeńskiego głosili program walki z metafizyką, postulaty empiryzmu, fizykalizmu i jedności nauki, oraz ograniczenia filozofii do analizy języka nauki; poglądy członków Koła Wiedeńskiego zyskały sobie zwolenników w Berlinie (Der Berliner Kreis, m.in. H. Reichenbach), na uniwersytetach angielskim i wśród przedstawicieli lwowsko-warszawskiej szkoły filozoficznej i stały się punktem wyjścia filozofii logicznego empiryzmu; od 1930 Koło Wiedeńskie wydawało własne czasopismo „Erkenntnis” oraz serię «Schriften zur Wissenschaftlichen Weltauffasung»; jego działalność została przerwana wskutek faszyzacji Austrii i przyłączenia jej (1938) do Niemiec; członkowie Koła Wiedeńskiego wyemigrowali, głównie do W. Brytanii i Stanów Zjednoczonych.

W 20 wieku dominowały dwa ścierające się wzajem metodologiczne programy wiedzy empirycznej: neopozytywizm Koła Wiedeńskiego, nawiązujący do pozytywizmu Comte'a, oraz program pochodzący od energicznego krytyka Koła Wiedeńskiego, którym był Karl Popper. Pójdziemy za myślą Poppera, bardziej realistycznie oddającą praktykę nauk empirycznych. Kluczowe w programie Poppera jest pojęcie sprawdzalności pojętej jako falsyfikowalność.

Sfalsyfikować zdanie, to znaczy wykazać jego fałszywość (od łac. falsum - fałsz) czyli zdanie to obalić. Falsyfikowalność to taka własność zdania, że jest ono podatne na falsyfikację. Nie znaczy to bynajmniej, że musi się ono okazać fałszywe, ale że wiadomo jak próbować wykazywania fałszywości. Jest więc falsyfikowalność zaletą polegającą na zdolności do poddania się testom czyli sprawdzalności. Nie mają tej zalety np. zdania tak niejasne, że nie wiadomo o co w nich chodzi, nie wiadomo więc również, jakie fakty mogłyby je obalić. Po tym wstępnym wyjaśnieniu, żeby móc dokładniej omówić procedury falsyfikacji, potrzebna jest następująca refleksja.

Dwa są sposoby poznawania świata - przez postrzeganie i przez domysły czyli stawianie hipotez, co jest jakby zgadywaniem. Zajmować się będziemy tym drugim, żeby jednak podjąć ów temat główny, chwilę uwagi trzeba poświęcić aktom postrzegania, zwanego też z łacińska percepcją.

Podobne prace

Do góry