Ocena brak

Stanisław Wyspiański - krótka biografia

Autor /bambo Dodano /18.02.2011

Stanisław Wyspiański żył w latach 1869— 1907. Związany był z Krakowem i tam, w kościele Na Skałce, został pochowany. Studiował malarstwo pod kierunkiem Jana Matejki, a jednocześnie historię sztuki i literatury na Uniwersytecie Jagiellońskim. W czasie swej podróży (Włochy, Szwajcaria, Francja, Niemcy, Czechy) zetknął się z wieloma wybitnymi indywidualnościami malarskimi i nowymi prądami w sztuce. Wrócił do kraju jako dojrzały i oryginalny artysta. Zasłynął jako twórca witraży (witraż „Bóg Ojciec" w kościele . Franciszkanów w Krakowie) i polichromii w kościołach (kościół Mariacki), wspaniałych portretów, charakterystycznych winiet (np. w ,,Życiu") i pejzaży. Należał do inicjatorów sztuki użytkowej, projektując wnętrza i meble.

Żywiołem Wyspiańskiego był teatr. Już w 1898 r. wystawił Warszawiankę, później dramat Lelewel. Tematykę powstania listopadowego odnajdziemy w Nocy listopadowej (1904). Z tematyką współczesną związane są Wesele (1901) i Wyzwolenie (1903). Problemy obyczajowe podjął w dramatach Sędziowie i Klątwa. Odrębną grupę stanowią utwory w kostiumie antycznym (Akropolis, Meleager, Achilleis). Do historii Polski przenosi nas dramat Boleslaw Śmialy oraz rapsody nawiązujące do twórczości Juliusza Słowackiego Kazimierz Wielki, Wernyhora i in.

Mniej znane, choć bardzo ekspresyjne są wiersze liryczne Wyspiańskiego (Niech nikt nad grobem mi nie płacze...). Zawierają one często gorycz człowieka świadomego nieuchronnej, przedwczesnej śmierci.

Mimo choroby i niezwykle intensywnej twórczości Wyspiański udzielał się w życiu publicznym: w Akademii Sztuk Pięknych był docentem, poza tym radnym miasta Krakowa (znane są jego wystąpienia w obronie polskiej szkoły). Kandydował też, niestety bez powodzenia, na stanowisko dyrektora Teatru Miejskiego. Unieruchomiony chorobą, nie przestał pisać do śmierci. Ostatnie dzieła to autorski przekład Cyda Corneille'a i nie ukończony dramat Zygmunt August.

Podobne prace

Do góry