Ocena brak

Sposoby uchwalania konstytucji

Autor /Patryk Dodano /12.12.2011

Konstytucja oktrojowana – nadana przez panującego, np. Karta Ludwika XVIII z 1814 r.

Konstytucja przyjęta w drodze umowy pomiędzy panującym a parlamentem – np. francuska Karta Praw z 1830 r.

W państwach demokratycznych, w których podmiotem władzy jest naród, prawo uchwalania ustawy zasadniczej jest podstawowym atrybutem jego suwerenności. Może go realizować w różnych formach, wyrażając swą wolę w sposób bezpośredni lub pośredni:

a) Bezpośrednim sposobem wyrażenia woli narodu w kwestiach konstytucyjnych jest referendum konstytucyjne. Może ono być przeprowadzone na różnych etapach postępowania nad przygotowaniem tekstu konstytucji, z reguły jednak ma charakter zatwierdzający. W tym trybie zostały przyjęte konstytucje powojennej Francji i wielu państw socjalistycznych (bułgarska, kubańska, NRD).

b) Pośredni sposób wyrażenia woli przez suwerenny naród w przedmiocie konstytucji polega na tym, że naród powierza jej uchwalenie swoim reprezentantom. Konstytucje takie mogą być uchwalone przez:

- specjalnie wybrany w tym celu organzgromadzenie parlamentarne (konstytuanta), które zazwyczaj rozwiązuje się tuż po uchwaleniu konstytucji (wybierane jest zatem na czas nieokreślony); w tym trybie zostały uchwalone m.in. Konstytucja marcowa i Konstytucja z 1952 r.;

- parlament zwykły – którego nazwa, ani wybór nie są poprzedzone wyraźnym wskazaniem, że będzie to organ powołany do stanowienia ustawy zasadniczej, i który nie ma też prawnego obowiązku rozwiązania się po wypełnieniu swego zadania; w odróżnieniu jednak od trybu uchwalania ustaw zwykłych w państwach, które przyjmowały tę procedurę uchwalania konstytucji (np. w państwach socjalistycznych), uchwalana była ona w szczególnym postępowaniu;

- odmienny tryb uchwalania ustawy zasadniczej przyjęty został w USA, gdzie konstytucja uchwalona została nie przez parlament, lecz przez Konwencję Konstytucyjną – organ wyłoniony wyłącznie do stanowienia w konkretnych sprawach ustrojowych; Konwencja wykraczając poza pierwotną legitymację przyznaną przez stany, uchwaliła nowy akt konstytucyjny, zatwierdzony następnie w drodze ratyfikacji przez konstytucyjnie określoną liczbę legislatur stanowych.

Podobne prace

Do góry