Ocena brak

Sposoby i osobliwości pokrycia ciała u bezkręgowców - Parzydełkowce (Cnidaria)

Autor /Hipolit666 Dodano /13.10.2011

Pokrycie ciała tworzy jednowarstwowy nabłonek ektodermy, zbudowany z komórek pryzmaty-cznych, izopryzmatycznych lub płaskich. Wiele z nich to komórki nabłonkowo-mięśniowe. Rzadko nabłonek ektodermy jest wielowarstwowy. Pomiędzy komórki pokrywające wciskają się komórki zmysłowe, knidoblasty i większe lub mniejsze skupienia komórek śródmiąższowych. Komórki śródmiąższowe, czyli interstycjalne, mają bardzo doniosłe znaczenie, ale występują nie u wszystkich gatunków. Szczególnie obficie występują one u stułbi.

Są to komórki, które na skutek pełzakowatych mogą wędrować; odgrywają one ważną rolę przy pączkowaniu i regeneracji jako komórki zastępcze. Wreszcie są to macierzyste komórki parzydełek i pełnią funkcję komórek prapłciowych. W ektodermie często występują komórki gruczołowe; one to przede wszystkim tworzą tarczę podstawową stułbi. Komórki ektodermalne mogą być orzęsione. Z reguły występuje to u postaci larwalnych, ale także ektoderma dorosłych polipów i meduz może być okryta rzęskami. Pod nabłonkiem leży sieć komórek nerwowych i ich wypustek.

Ektoderma wydziela na swej powierzchni oskórek, który - zwłaszcza u kolonialnych Hydrozoa - występuje w formie sztywnej, chitynowej, czasem zwapniałej osłony, okrywającej i wzmacniającej rozgałęzienia kolonii. Periderma u polipów, należących do podrzędu Thecaphorae, przechodzi z łodygi w osłonę otaczającą wokół ciało polipa. Osłony te u niektórych form mogą być zamykane wieczkiem. Osobniki, na których pączkują meduzy albo meduzoidy, otoczone są osłonką zwaną gonoteką. Gonoteki mogą wytwarzać z periodermalnych blaszek rodzaj komory lęgowej dla larw. U Plumulariidae gonangia tkwią na szczególnie krótkich gałązkach, których boczne odgałęzienia tworzą jak gdyby koszyczek, zwany korbulą, osłaniający gonangia. U Aglaophenia te rozszerzone boczne odgałęzienia uwieńczone są przez nematoteki osłaniające daktylozoidy.

Podobne prace

Do góry