Ocena brak

SPÓR WOKÓŁ GENEZY II WOJNY ŚWIATOWEJ - Traktat wersalski

Autor /Przybyslaw Dodano /05.11.2011

28 czerwca 1919 to data wydarzenia , które umotywowało do działania wielu ludzi i wywołało cały łańcuch nieszczęść . Traktat wersalski , bo o tym wydarzeniu mowa , był jednym z trzech głównych warunków bez którego II wojna światowa by nie wybuchła . Tą tezę postaram się w dalszej części mojej pracy udowodnić .

Postanowienia podpisanego w Paryżu traktatu były łagodnie mówiąc mało trafne . Traktat był w rzeczywistości srogim rozliczeniem się Francji z II Rzeszą . Już preambuła traktatu za wybuch wojny obciążała Niemcy . Większość dalszych postanowień wynikało z tego założenia . Traktat przyznawał Francji Alzację i Lotaryngię , Belgia otrzymała Okręg Eupen i Malmedy , a Polska Wielkopolskę i Pomorze Gdański . Na bardziej strategicznych obszarach przyjęto inne rozwiązania . Gdańsk stał się wolnym miastem . Przemysłowy okręg Saary poddano administracji międzynarodowej . Bogate w złoża kopalnie okręgu przekazano jednak Francji na piętnaście lat jako wynagrodzenie za to , że podczas wojny francuskie okręgi przemysłowe pracowały na rzecz niemieckiego okupanta .

Na Śląsku , Warmii i Mazurach ogłoszono plebiscyty. Niemcy utraciły na skutek postanowień 14 procent swojego terytorium z 1914 roku oraz blisko10 procent ludności . II Rzesza musiała zrzec się wszystkich swoich koloni , które zostały podzielone jako mandaty Ligi Narodów . Jako państwo odpowiedzialne za wojnę Niemcy zostały zobowiązane do zapłacenia niebotycznych odszkodowań tzw. reparacji . Zwycięzcy nie byli zgodni co do wysokości odszkodowań . Rząd francuski pragnął całkowitego zwrotu kosztów , Wielka Brytania częściowego pokrycia strat , a Stany Zjednoczone zrzekły się jakichkolwiek roszczeń .

Ostatecznie kwotę ustalono na astronomiczną kwotę 6,5 mld dolarów . Jednak najgorsze dla państwa niemieckiego były postanowienia dotyczące ograniczenia jego suwerenności . Lewobrzeżna Nadrenia miała być okupowana przez 15 lat i zdemilitaryzowana na do końca ludzkości . Ograniczono ponadto niemieckie siły zbrojne . Wojska lądowe miały liczyć 100 tysięcy zawodowych oficerów i żołnierzy , wyposażonych tylko w broń krótką ! Zakazano Niemcom posiadania lotnictwa i floty podwodnej , a marynarka została poważnie zredukowana .

Postanowienia traktatu były , delikatnie mówiąc , fatalne . Francuzi , którzy byli głównymi pomysłodawcami większości postanowień traktatu obrali najgorszą z możliwych dróg . Najgorszą bo środkową . Albo należało państwo niemieckie zniszczyć zupełnie , albo nie wprowadzać w stosunku do niego żadnych restrykcji . Cesarstwo Niemieckie stało się zranionym lwem na dodatek pozbawionym swej brody . Ograbione z kolonii , pozbawione armii , zmuszone do zapłacenia olbrzymich odszkodowań musiało się jakoś bronić . Które państwo świata mogło egzystować na takich warunkach ? Żadne . Nie mogły i Niemcy .

Być może gdyby nie tak ostre postanowienia traktatu nie miałyby miejsca wszystkie te fatalne wydarzenia , które rozegrały się w latach późniejszych . Czy naród niemiecki wybrałby na swego przywódcę małego austriackiego krzykacza, gdyby ten nie głosił haseł o odrodzeniu niemieckiej potęgi ? Nie . Gdyby niemiecka potęga nie została zniszczona traktatem wersalskim , Hitler nie mógłby głosić nacjonalistycznych haseł bo nie miałby ku temu powodu , a w efekcie nigdy nie zostałby wybrany Kanclerzem Rzeszy .

Traktat bardzo źle rozwiązywał sprawy terytorialne . Wymieszaną etnicznie ludność bardzo trudno było rozdzielić granicami terytoriów . Niemcy straciły tereny , które zamieszkiwała w większości niemieckojęzyczna ludność i od prawieków znajdowały się w granicach Rzeszy . Gdyby były to jeszcze regiony o małym znaczeniu to można by taką stratę przeboleć . Niestety były to tereny o znaczeniu wysoko strategicznym i ich strata stawiała państwo niemieckie w bardzo trudnej sytuacji . Na stratę takich ziem jak Nadrenia , Alzacja czy Śląsk żadne państwo nigdy nie pozwoliłoby .

Również postanowienia dotyczące ograniczenia liczebności armii i jej wyposażenia , a także te dotyczące odszkodowań , okazały się bardzo dotkliwe dla państwa niemieckiego . Ograniczenie floty wojennej oraz zakaz posiadania lotnictwa i broni pancernej spowodowały zniszczenie niemieckiego przemysłu militarnego . Rzesza utraciła większość swojego przemysłu ciężkiego ( Śląsk , Zagłębie Ruhry ) co w połączeniu z zapłatą astronomicznych odszkodowań wojennych spowodowało kryzys gospodarczy . Szalejąca hiperinflacja oraz rosnące bezrobocie dopiero teraz uświadomiło przeciętnemu niemieckiemu obywatelowi co to jest traktat wersalski .

Naród niemiecki żądał zmian , potrzebował nowych ludzi u władzy i właśnie na tym urosła w potęgę NSDAP .

Podobne prace

Do góry