Ocena brak

SPIŻOWA BRAMA. Notatnik rzymski, tom prozy eseistycznej T. Brezy

Autor /edulek Dodano /30.03.2012

SPIŻOWA BRAMA. Notatnik rzymski, tom prozy eseistycznej T. Brezy, wyd. w Warszawie 1960. Książka nosi formę dziennika spisywanego w czasie pobytu autora w Rzymie (pierwsza notatka datowana jest 6 VI 1956, ostatnia 10 XI 1958), gromadzi też większe formy lit. - od felietonu i reportażu po eseistyczne studium hist. i portret psychologiczny. Fakty., informacje i opinie zawarte w Notatniku rzymskim grupują się wokół jednego tematu - państwa watykańskiego w schyłkowej dobie pontyfikatu Piusa XII: jest to dziennik zdobywania informacji o tym, co dzieje się „za spiżową bramą". Mechanizm funkcjonowania państwa kośc., jego wytworzone przez wielowiekowe doświadczenie sposoby postępowania i wydawania decyzji, styl ideowy i administracyjny - oto przedmiot opisu. Wątkiem przewodnim tych obserwacji i zarazem głównym problemem książki jest konflikt pomiędzy Kurią rzym. J strażniczką dogmatów, autorytetów i tradycji, a naciskiem życia, koniecznością ewolucji w imię dotrzymywania kroku przemianom epoki i nastrojom mas katolickich. Pisarz próbuje znaleźć odpowiedź na pytanie, w jaki sposób autorytet korzysta z doświadczeń zbiorowości - i jak doświadczenia te krzepną w nowe dogmaty, w jakiej mierze dogmat jest racją trwałości - i kiedy obraca się przeciw interesom życia. Obiektywizm obserwacji, sprawność intelektualnej analizy, klarowny język zabarwiony właściwym Brezie subtelnym dowcipem i ironią - składają się na wartość tej diagnozy, chociaż późniejszy bieg wydarzeń „za spiżową bramą", zapoczątkowany pontyfikatem Jana XXIII, podważył wiele jej elementów. Książka była wielokrotnie wznawiana (wyd. 11 1980), wyróżniona nagrodą min. kultury i sztuki I st. (1962); tłum. franc., wł., hiszp., niem., ros., czes., słowac., serb.-chorw., litew., węg., holenderski.

Podobne prace

Do góry