Ocena brak

Rytuał

Autor /sweadsalefs Dodano /23.09.2006

WSTĘP

Rytuał to zespół określonych, specyficznych dla danej kultury (społeczeństwa, grupy ludzi) symbolicznych czynności, wykonywanych w celu osiągnięcia pożądanego skutku, który jednak może być znacznie oderwany od pozornie oczywistego celu funkcjonalnego.
Rytuał często utożsamiany jest ze zwyczajem, ceremonią. Niekiedy traktowany jest jako synonim słowa obrzęd. Rytuały wiążą się z takimi zjawiskami jak sacrum/profanum czy też tabu. Bywają automatyzowane, w skutek czego przekształcają się w nawyk. Nie są związane tylko i wyłącznie z religiami. Jak dowodzi J. Maisonneuve, w dzisiejszych społeczeństwach tw. rytuały świeckie istnieją i należą do powszechnych np. obrzęd ceremonii zaślubin, uroczystość weselna, zaręczyny, okres narzeczeństwa czy galeriańskie zakupy.
Rytuał a rytualizm to dwa odrębne pojęcia. Rytualizm to sztywne trzymanie się tradycyjnych sposobów postępowania, gorliwe przestrzeganie norm, zwyczajów, obyczajów przy całkowitym oderwaniu od celów, do realizacji których dąży dana grupa czy społeczeństwo. Ignorowanie wartości uznanych w społeczeństwie lub w grupie społecznej. Rytualizm jak stwierdzi R.K. Merton to dewiacja społeczna.
E. Durkheim, B. Malinowski, C. Lévi-Strauss, P. Bourdieu, S. Freud, B. Bettelheim, R. Girard i wielu innych, których poglądy przytoczono w niniejszej pracy analizują tylko wybrane rodzaje rytuałów i często interpretują je według własnych poglądów. Oczywistym jest, że sam temat rytuałów jest bardzo obszerny. Zatem stworzenie jednej koncepcji będącej syntezą wszystkich ich funkcji jest niezwykle trudne. Niezależnie od rozmaitych teorii, często wzajemnie sprzecznych, rytuały pełnią w życiu społecznym porządkującą i adaptacyjną funkcję.
Zamierzeniem niniejszej pracy jest ukazanie postaw ludzi (w wieku 15-40 lat) wobec tradycji, ich zasobu wiedzy na temat rytuałów obecnych w ceremoniach i uroczystościach ślubno-weselnych. Badania terenowe przeprowadzone początkiem lipca 2008 w Krakowie wykazują, że respondenci reprezentują niejednolite podejście do tradycyjnych zwyczajów i obyczajów, rytuałów w dniu ślubu i wesela. Bardzo często nie potrafią wskazać typowych, charakterystycznych rytuałów ślubno-weselnych jak np. pierwszy taniec, toast, błogosławieństwo i itp.
Praca składa się z pięciu rozdziałów. Trzy pierwszy posiadają charakter teoretyczny, dwa kolejne empiryczny. W części teoretycznej wykorzystano metodę porównawczo-analityczną mającą na celu ukazanie różnych często odmiennych podejść do rytualności, rytuału, ceremonii organizacji i przebiegu narzeczeństwa, ślubu, wesela i itp. W części badawczej wykorzystano metodę badań socjologiczno-społecznych (terenowych) z zastosowaniem kwestionariusza ankiety, za pomocą którego poszukiwano odpowiedzi na pytanie dotyczące poziomu wiedzy i postawy społeczeństwa do rytuałów w odniesieniu do ślubu/wesela.

Podobne prace

Do góry