Ocena brak

Rozwój jamy ustnej i nosa

Autor /sara Dodano /06.01.2012

Otwór ustny otoczony jest w tym czasie wyrostkami atbo guzkami twarzowymi (ryc. 13): od strony szczytu głowy — wyrostkiem czołowym utworzonym wypuklającym się tutaj przednim końcem cewy mózgowej, od dołu — dwoma symetrycznymi wyrostkami żuchwowymi (są to wyrostki pierwszych łuków akrzelowych), po obu bokach zaś wyrostkami szczękowymi wyrastającymi z górnych krawędzi wyrostków żuchwowych. Tych pięć wyrostków tworzy twarz zarodka. Zaopatrzone są one przez nerw trójdzielny: wyrostek czołowy — pierwszą gałęzią, wyrostek szczękowy — drugą gałęzią, wyrostek żuchwowy — trzecią gałęzią nerwu trójdzielnego.

W toku dalszego rozwoju guzka czołowego na jego boczno-przednich powierzchniach grubiejąca ektoderma tworzy z każdej strony (w początkach 4 tygodnia) owalną płytkę węchową (area nasalis). Płytki te wpuklają się następnie w obręb wyrostka czołowego; powstają dwa dołki węchowe albo nosowe, jamki, które przedłużają się w ślepo kończące się przewody węchowe.

Dołki węchowe dzielą wyrostek czołowy na część środkową i na części boczne. Z części bocznych, tzw. wyrostków nosowych bocznych, powstaną głównie części boczne nosa i otworów zewnętrznych dołków węchowych. Środkowa część wyrostka czołowego wytwarza wyrostki nosowe przyśrodkowe, które ograniczają dołki nosowe od strony przyśrodkowej. Ich dolne końce są nieco wypuklone do przodu; stanowią one tzw. wyrostki gałeczkowate ' proces ms globulares) . Odcinek położony pośrodkowo między obu wyrostkami nosowymi przyśrodkowymi w swej części dolnej (area infranasalis) wpukla się rynienko wato; z niego powstanie częściowo przegroda nosowa, podstawa nosa i środkowe odcinki wargi górnej i szczęki; z części wyżej położonej (area triangularis) wytworzy się grzbiet nosa.

Otwory zewnętrzne dołków węchowych, ograniczone bocznymi i przyśrodkowymi wyrostkami nosowymi, są z początku rynienkowato otwarte do przodu i ku dołowi; następnie jednak wyrostek szczękowy łączy się z wyrostkiem nosowym bocznym i przy-środkowym pod dołkiem węchowym, oddzielając otwór nosowy zewnętrzny (nozdrza przednie) od szpary ustnej. Wyrostki nosowe przyśrodkowe wzrastają znacznie silniej od wyrostków nosowych bocznych, wskutek czego łączą się i następnie zrastają z wyrostkami szczękowymi. W dalszym ciągu rozwoju wyrostki gałeczkowate prawy i lewy zbliżają się do siebie i wreszcie zrastają się z sobą w linii pośrodkowej, wytwarzając rynienkę wargową (phillrum). Szpara ustna ograniczona jest więc od góiy zrośniętymi z sobą wyrostkami gałeczkowatymi (pośrodku) i wyrostkami szczękowymi (bocznie). Dolne ograniczenie szpary ustnej tworzą oba wyrostki żuchwowe. Szpara ustna jest pierwotnie bardzo szeroka, sięgając aż do okolicy ucha; stopniowo zwęża się, gdyż kąty ust zbliżają się do siebie w miarę zrastania się zawiązka wargi górnej (wyrostka szczękowego) z zawiązkiem wargi dolnej (wyrostka żuchwowego). Zrośnięte z sobą części tworzą policzki.

Podobne prace

Do góry