Ocena brak

Rodzaje wód podziemnych

Autor /Czesiek Dodano /27.05.2011

Wody wypełniające pory i pęknięcia w skałach, znajdujące się pod po­wierzchnią terenu, nazywamy wodami podziemnymi. Szczególne znaczenie dla gromadzenia się i przemieszczania wód podziemnych ma przepuszczal­ność skał i układ warstw skalnych.

Wsiąkająca w powierzchnię terenu woda opadowa wypełnia warstwę przepuszczalną i gromadzi się ponad utworami nieprzepuszczalnymi. W ten sposób tworzy się warstwa wodonośna, tj. warstwa wypełniana wodą ogra­niczona od dołu warstwą skał nieprzepuszczalnych, od góry zwierciadłem wód podziemnych (tj. powierzchnią, do której sięga woda). Jeśli woda wy­pełnia tylko dolną część warstwy wodonośnej, tworzy się tzw. zwierciadło swobodne, a gdy wypełnia całą warstwę tzw. zwierciadło napięte. Powyżej zwierciadła wody podziemnej znajduje się strefa napowietrzania (aeracji), czyli sucha strefa, przez którą przesiąka woda. Strefa aeracji może mieć różną grubość, może również wcale nie występować, co ma miejsce w przy­padku obszarów bagiennych.

Wody podziemne mogą występować na różnych głębokościach i mieć odmienny sposób zalegania. Dlatego wyróżniamy kilka rodzajów wód pod­ziemnych:

wody zaskórne (wierzchówki) - zalegające bardzo płytko pod powierzchnią, pozbawione strefy aeracji lub mające tą strefę w postaci kilkucen­tymetrowej warstwy. Podlegają wpływom atmosferycznym – zmieni się ich temperatura w cyklu rocznym. Są silnie zanieczyszczone przez gnijące substancje organiczne, dlatego nie nadają się do picia,

wody gruntowe - występują w pierwszej od powierzchni ziemi warstwie wodonośnej, lecz na większej głębokości niż wierzchówki. Ze wzglę­du na grubą warstwę napowietrzania są dobrze filtrowane, zatem czyste. Cechuje je równowaga termiczna, tzn. przez cały rok utrzy­muje się średnia roczna temperatura obszaru, Wody podziemne, szczególnie głębinowe, nie są chemicznie czyste. Jeśli zawartość związków mineralnych w jednym litrze wody przekracza l gram, wodę nazywamy mineralną. W zależności od składu chemicznego wyróżnia się:

solanki - zawierające sól kamienną i sole magnezu,

wodorowęglanowe - zawierające kwaśne węglany wapnia i sodu,

wody siarczanowe - zawierające siarczki sodu i wapnia,

wody radoczynne - z zawartością pierwiastków promieniotwórczych,

szczawy - zawierające ponad 1000 mg wolnego CC>2 w l dm3.

wody głębinowe - zalegają pod warstwą nieprzepuszczalną, często na du­żych głębokościach. Mogą być zasolone lub zawierać duże ilości rozpuszczonych związków mineralnych. Często mają podwyższoną temperaturę spowodowaną ciepłem pochodzącym z wnętrza Ziemi. Są wtedy wodami termalnymi,

wody artezyjskie - znajdują się w warstwie wodonośnej położonej między dwoma warstwami nieprzepuszczalnymi tworzącymi nieckę. War­stwa wodonośna na skrzydłach niecki dochodzi do powierzchni, dzięki czemu może być zasilana wodą opadową. Woda gromadząca się w warstwie wodonośnej spływa do najniżej położonej części warstwy i dzięki temu działa na nią ciśnienie hydrostatyczne wód znajdujących się w wyższych częściach warstwy. W przypadku przebicia nadległej warstwy nieprzepuszczalnej woda samoczynnie wypływa na powierzchnię lub podniesie się tylko jej poziom bez wypływu na powierzchnię - wody subartezyjskie.

Podobne prace

Do góry