Ocena brak

Rodzaje rynków

Autor /Jasmine Dodano /15.04.2011

 

Rynek można rozpatrywać z różnego punktu widzenia np. przedmiotu obrotu, podmiotów ujawniających swoje zamierzenia, zasięgu terytorialnego, formy legalności, jego struktury podmiotowej itd. Na tej podstawie wyodrębniane są różne rodzaje rynków, które następnie, w miarę potrzeb, możemy agregować lub dezagregować.

Z punktu widzenia przedmiotu wymiany rynki można klasyfikować w oparciu o zdefiniowanie przedmiotu wymiany.

Po pierwsze możemy stwierdzić, że przedmiotem wymiany rynkowej są rzeczy (produkty), usługi ( odpłatne świadczenia niematerialne) oraz czynniki wytwórcze (praca, kapitał i ziemia). Takie podejście upoważnia nas do wyodrębnienia rynku:

  • dóbr

  • usług

  • czynników wytwórczych

Dezagregacja polegać tu będzie na wyodrębnieniu rynków cząstkowych, z których składa się każdy z wyżej wymienionych rynków. Np. rynek towarowy podzielić można na rynki branżowe a te z kolei, na rynki poszczególnych dóbr (np. rynek złota, rynek węgla, rynek pszenicy itd.) Rynek czynników wytwórczych tworzy rynek pracy, kapitału i ziemi.

Można także mówić o rynku dóbr konsumpcyjnych i inwestycyjnych. Produkcja pierwszych z nich zaspokaja bieżące potrzeby nabywców, drugich zaś przyszłe potrzeby.

Po drugie, możemy określić rynek jako przepływ materialny i finansowy. Pozwala nam to wyodrębnić rynek realny i finansowy. Pierwszy rodzaj opisuje sferę realną (materialno – rzeczową), drugi zaś sferę finansową ( przepływ pieniądza i kapitału).

Z punktu widzenia przestrzeni terytorialnej możemy mówić o rynku wewnętrznym (krajowym) i zewnętrznym (globalnym). Możemy także wyodrębnić rynek lokalny, regionalny, krajowy, kontynentalny, światowy, międzynarodowy.

Biorąc jako kryterium stopień legalności rynku wyodrębniamy rynek formalny(akceptowany społecznie mechanizm rynkowy) i rynek nielegalny (tzw. czarny rynek lub szara strefa gospodarki), charakteryzujący się zazwyczaj społeczną szkodliwością i silnym zdeformowaniem procesów rynkowych.

Z punktu widzenia struktury podmiotowej rynku, rodzaje rynku powstają w oparciu o porównywanie cech ekonomicznych, sklasyfikowanych w odpowiedni sposób grup producentów. Pod uwagę bierzemy tu ilość i rozmiary producentów, ich udziały w rynku, charakterystykę ekonomiczną produkowanego przez nich towaru (jednorodny czy zróżnicowany), bariery wejścia i wyjścia z rynku ( łatwość konsekwencje wejścia do danej branży lub też jej opuszczenia), możliwość kształtowania cen rynkowych. Na tej podstawie ekonomia analizuje zachowanie się podmiotów gospodarczych w takich warunkach rynkowych jak np. monopol, oligopol, konkurencja doskonała itp.

Podobne prace

Do góry