Ocena brak

Rehabilitacja społeczna osób niepełnosprawnych

Autor /Oskar Dodano /02.09.2011

Człowiek jest istotą społeczną, tzn. żyje razem z innymi ludźmi i pełni określone role w swoim środowisku społecznym. Niepełnosprawność za­znacza również swoje skutki w społecznej sferze życia człowieka. Z tego względu osoba niepełnosprawna wymaga także rehabilitacji społecznej.

Według definicji sformułowanej przez Światową Organizację Zdrowia:

Rehabilitacja społeczna jest częścią ogólnego procesu rehabilita­cji, która ma na celu integrację lub reintegrację osoby niepełno­sprawnej w środowisko społeczne poprzez udzielenie jej pomocy w przystosowaniu się do wymagań rodziny i środowiska dalsze­go, usuwając jednocześnie ekonomiczne i społeczne bariery, które mogą utrudnić cały proces rehabilitacji (// Raport... 1969).

Przez integrację społeczną osób niepełnosprawnych należy rozumieć włączenie i zaakceptowanie ich jako równoprawnych członków społeczeń­stwa, tak aby mogli korzystać ze wszystkich dóbr kultury i cywilizacji dane­go społeczeństwa oraz przyczyniać się do ich tworzenia i pomnażania. Poję­cie reintegracji społecznej odnosi się do tych osób, które stały się niepełnosprawnymi w późniejszym okresie życia i wymagają ponownego przystosowania społecznego oraz zaakceptowania przez społeczeństwo.

Rehabilitację społeczną osoby niepełnosprawnej warunkują nastę­pujące czynniki:

  1. Adaptacja społeczna osoby niepełnosprawnej, czyli przystosowa­nie się do wymogów życia społecznego przez opanowanie umiejętno­ści i technik społecznego funkcjonowania i zachowania się, a więc wrodzinie szkole, miejscu pracy, placówkach użyteczności publicznej, podczas spotkań towarzyskich itp.

  2. Zniesienie barier utrudniających i ograniczających włączenie sięosoby niepełnosprawnej w życie społeczne, a mianowicie:

  • barier społecznych, do których w pierwszej kolejności należą ne­gatywne i obojętne postawy osób pełnosprawnych wobec osób z niepełnosprawnościami;

  • barier ekonomicznych, do których należą różnego rodzaju pro­blemy socjalno-bytowe stwarzające osobie niepełnosprawnej trudne warunki życiowe, w tym również brak pracy zawodowej;

  • barier prawnych, czyli wszelkiego rodzaju przepisów legislacyj­nych dyskryminujących osoby niepełnosprawne pod pewnymi względami;

  • barier architektonicznych i urbanistycznych, czyli niedo­stosowania środowiska fizycznego do możliwości percepcyjnych, lokomocyjnych i manipulacyjnych osób niepełnosprawnych, za­ równo w miejscu zamieszkania, jak też w budynkach i obiektach użyteczności publicznych, z których korzystają.

Z drugim warunkiem łączy się pojęcie wyrównywania szans osób nie­pełnosprawnych, wprowadzone przez Zgromadzenie Ogólne Organizacji Narodów Zjednoczonych w 1982 r. Definiuje się je jako proces udostępniania osobom niepełnosprawnym wszystkich ogólnych systemóiu zuystępujacych w społe­czeństwie, takich jak fizyczne i kulturalne środowisko, mieszkania i środki transportu, świadczenia społeczne i lecznicze, placówki oświatowe i zakłady pracy, życie kulturalne i społeczne, włączając w to sport i rekreację (World Programme... 1983, s. 3). U podstaw tej zasady leżą dwie przesłanki, a mianowicie:

• równość praw osób pełnosprawnych i niepełnosprawnych, która za­kłada, że potrzeby obu tych grup społecznych mają takie samo znacze­nie i powinny stanowić podstawę rozwoju, planowania i kreowania działalności społeczeństwa na rzecz swoich członków;

większość dzisiejszych społeczeństw stara się budować systemy za­spokajania potrzeb dostosowane tylko dla osób pełnosprawnych.

Integralną część rehabilitacji społecznej stanowi przygotowanie członków rodziny, współpracowników i w ogóle całego społeczeństwa do wzaje­mnego współżycia i współdziałania z osobami niepełnosprawnymi. Polegać ono powinno m.in. na propagowaniu podstawowej wiedzy o osobach z niepełnosprawnościami, o ich możliwościach i faktycznych ograniczeniach oraz o ich rehabilitacji (edukacja społeczeństwa). Rehabilitacją społeczną zaj­mują się na ogół pracownicy socjalni, którzy pomagają osobom niepełno­sprawnym opanować umiejętności i techniki społecznego funkcjonowania oraz usunąć wszelkie bariery w społecznej integracji. Ta ostania sprawa jest jednak istotnym problemem, który musi być rozwiązany przez szerszy krąg osób, instytucji i organizacji pozarządowych

Podobne prace

Do góry