Ocena brak

Psychologia zdrowia - Wyjaśnienie i opis zachowań prozdrowotnych

Autor /Emanuel Dodano /08.09.2011

„Rozpatrując związki między stylem życia a zdrowiem używa się różnych terminów: „ zdrowy (lub niezdrowy) styl życia” , „styl życia sprzyjający (lub zagrażający )zdrowiu , „prozdrowotny styl życia”. Zdefiniowanie „prozdrowotnego stylu życia” oraz określenie , jakie komponenty (wzory zachowań) składają się na to pojęcie, jest trudne. Ostrowskaprzytacza dwie jego definicje.

Prozdrowotny styl życia to:

- wzory świadomych zachowań związanych ze zdrowiem, będących efektem wyborów dokonywanych przez ludzi na podstawie dostępnych ,determinowanych ich sytuacją życiową alternatyw (Cockerham)

- nie tylko wzory zachowań związanych ze zdrowiem, ale także wartości i postawy reprezentowane przez ludzi w odpowiedzi na warunki ich społecznego, kulturowego i ekonomicznego środowiska (Abel)

Prozdrowotny styl życia oznacza zatem, że ludzie podejmują świadome działania ukierunkowane na zwiększenie potencjału swojego zdrowia (przedrostek „pro-„ odnosi się do wzorów zachowań i działań ludzi korzystnych dla zdrowia, ku zdrowiu, do zdrowia, określanych jako prozdrowotne) oraz eliminują zachowania zagrażające mu. Spis tych działań i zachowań jest bardzo różnoraki. Dlatego też nie ma jasności ,jakie i ile zachowań należy rozpatrywać i jaka jest hierarchia ich ważności. Z tego tez względu używa się terminu w liczbie mnogiej-prozdrowotne style życia, uwzględniające różne połączenia działań i zachowań sprzyjających zdrowiu.

„Zdaniem A. Ostrowskiej w badaniach nad prozdrowotnymi stylami życia upraszcza się rozumienie pojęcia „styl życia” rozpatrując tylko różne zachowania związane ze zdrowiem. Wśród zachowań tych można wyróżnić cztery grupy ,choć podział ten ma charakter umowy, porządkujący i nie wyczerpuje wszystkich możliwości:

  • Zachowania związane głównie ze zdrowiem fizycznym

  • Zachowania związane głównie ze zdrowiem psychospołecznym:

    • korzystanie i dawanie wsparcia społecznego;

    • unikanie nadmiaru stresów i radzenie sobie z problemami i stresem;

  • Zachowania prewencyjne:

    • samokontrola zdrowia i samobadanie;

    • poddawanie się badaniom profilaktycznym;

    • bezpieczne zachowania w życiu codziennym (zwłaszcza w ruchu drogowym w pracy);

    • bezpieczne zachowania w życiu seksualnym;

  • Niepodejmowanie zachowań ryzykownych:

    • niepalenie tytoniu;

    • ograniczone używanie alkoholu;

    • nienadużywanie leków nie zaleconych przez lekarza;

    • nieużywanie innych substancji psychoaktywnych;

Do góry