Ocena brak

PRZYJACIEL LUDU, czyli Tygodnik Potrzebnych i Pożytecznych Wiadomości, tygodnik popularnonauk.

Autor /ann_mar Dodano /20.03.2012

PRZYJACIEL LUDU, czyli Tygodnik Potrzebnych i Pożytecznych Wiadomości, tygodnik popularnonauk., wyd. w Lesznie 1834—49, dzięki inicjatywie A. i J. Poplińskich i J. Łukaszewicza. pod ideowym i finansowym patronatem E. Raczyńskiego. Był konserwatywnym pismem wielkopol. organiczników, jednym z pierwszych w Polsce magazynów ilustrowanych. P.L. redagowali: J. Popliński, przy współpracy A. Poplińskiego i J. Tyca, J. Łukaszewicz (1839-45), M. Szymański (1846-48), ks. F. Wawrowski (1848—49), ilustrował T. Mielcarzewicz. Pisano przyczyniło się znacznie do ożywienia życia umysłowego w Wielkopolsce. Najwięcej miejsca poświęcało artykułom hist. dotyczącym dziejów Polski, opisom zabytków, życiorysom zasłużonych Polaków. Zamieszczano też liczne korespondencje lit., rozbiory dzieł współcz., opowiadania i wiersze. Do współpracowników należeli R. W. Berwiński, H. Cegielski K. Libelt, A. Małecki, J. Moraczewski, F. Morawski, W Poi. L Siemieński, W. Wężyk, K. W. Wójcicki. W 1835 P.L. zainicjował pionierską, planową akcję gromadzenia lud. pieśni. przysłów i powieści gminnych. Materiał etnogr., w formie zapisu lub stylizowany literacko, bogato reprezentowany zwł. 1836-37 i 1846—47, zyskał tygodnikowi miano pierwszego pisma folklorystycznego. W P.L. znalazły się materiały ze zbiorów J. Lompy, G. Gizewiusza, O. Kolberga (wyd. 1842 u Żupańskiego), R. Fiedlera, F. Wawrowskiego. Pismo osiągnęło nakład 3 tys., docierało do wszystkich zaborów i emigracji paryskiej.

SFP (L. Kukulski); B. ZAKRZEWSKI Literatura w 1. 1830-1900, w: Dziesięć wieków Poznania (zbiór.), t. 2, Poz. 1956; T. BRZOZOWSKA Folklor i folklorystyka w leszczyńskim ,,P.L. "i Materiały do bibliografii folklorystycznej leszczyńskiego ..P.L ". ,.Literatura Lud." 1965 nr 2/3; taż Poznańskie, w: Dzieje folklorystyki polskiej 1800-1863, red. H. Kapełuś, J. Krzyżanowski, Wr. 1970.

Podobne prace

Do góry