Ocena brak

Przepuszczalność błon komórkowych

Autor /zuzanna Dodano /22.12.2011

Zachowanie autonomi i poszczególnych komórek, rozliczne i odrębne czynności biologiczne, które spełniają, możliwe jest m.in. dzięki funkcjom błon komórkowych. Błony te nie są tylko mechanicznymi barierami , lecz stanowią wysoko wyspecjalizowany aparat , umożliwiający selektywne przepuszczanie określonych cząsteczek ze środowiska zewnętrznego do komórki i z wnętrza komórki na zewnątrz.

Istnieje kilka mechanizmów w procesie przepuszczalności błon komórkowych dla cząsteczek Przypuszcza się, że w błonach komórkowych mogą istnieć drobniutkie pory wielkości ok. 0,7 nm, które przy odpowiednio zmieniającym się rozmieszczeniu ładunków ujemnych i dodatnich mogłyby przepuszczać raz kationy, innym znów razem substancje amfoteryczne Jednakże do tej pory nie udało się wykazać porów w błonie komórkowej . Innym mechanizmem przenikania przez błony jest proces dyfuzj i biernej , polegający na tym. ze cząsteczki przenikają z obszaru o wyższym stężeniu jonów do obszaru o stężeniu niższym. Szybkość tego procesu jest wprost proporcjonalna do różnicy stężeń jonów między dwoma środowiskami . Z drugiej strony błony komórkowe mają zdolność wybiórczeg o przepuszczani a oraz mogą zmieniać szybkość przenikania cząsteczek Wiadomo z licznych obserwacji , że stężenie jonów potasowych wewnątrz komórek jest 10—20 razy większe niż w otaczającym je płynie tkankowym. Natomiast stężenie jonów sodowych jest zwykle większe w środowisku zewnętrznym niż wewnątrz komórki . Wynika więc z tego, że pobieranie i wydalanie tych jonów zachodzi wbrew gradientowi stężeń W tym tez m.in. objawia się wybiórczość błon cytoplazmatycznych. które muszą posiadać wiele mechanizmów umożliwiających zapewnienie komórce odpowiednich warunków i dopływu takich ilości składników, jakie są potrzebne do jej życia. Procesy te wymagają określonych ilości energii . A więc wszystkie zjawiska związane z przenikaniem cząsteczek przez błony komórkowe wymagające energi i nazywamy transporte m aktywnym . Na tej drodze mogą przechodzić określone substancje do komórki i być z niej wydalone.

Kolejnym mechanizmem przechodzenia przez błony komórkowe jest proces dyfuzj i ułatwionej . W tym procesie cząsteczka przenoszona łączy się w obrębie błony komór -kowej z inną substancją, tzw. nośnikiem, który może swobodnie poruszać się w obrębie warstwy lipidowej błony komórkowej . Po przeniesieniu cząsteczki do warstwy białkowej następuje rozpad tymczasowego kompleksu: nośnik — cząsteczka przenoszona; nośnik pozostaje w błonie, cząsteczka przenoszona wnika do cytoplazmy. Koncepcja nośników jest szczególnie przydatna przy tłumaczeniu przechodzenia do cytoplazmy substancj ina zasadzie gradientu stężeń. Na tej drodze do komórki wnikają np. cukry. Charakter nośników nie jest jeszcze w pełni poznany. Przypuszcza się. że są to lipidy.

Podobne prace

Do góry