Ocena brak

Przedmiot i podstawa opodatkowania

Autor /Patryk Dodano /12.12.2011

Przedmiot opodatkowania – to zjawisko od którego istnienia ustawodawca uzależnia powstawanie obowiązku podatkowego czyli obowiązku uiszczania podatku. Przedmiotem podatku mogą być zjawiska lub zdarzenia jednorazowe, ujmujące w sobie tzw. zamknięty podatkowy stan faktyczny, np. nabycie spadku, uzyskanie darowizn, zasiedzenie, zamiana lokalu mieszkalnego.

Mogą to być również zjawiska lub zdarzenia powtarzalne, ciągłe, np. wynagrodzenie ze stosunku pracy, sprzedaż rzeczy lub odpłatne świadczenie usług, czyli zjawiska przybierające postać tzw. otwartego podatkowego stanu faktycznego. Pojęcie przedmiotu podatku należy odróżniać od pojęcia źródła podatkowego.

Źródłem są środki podatki, z których opłaca on faktycznie podatek, są nim w każdym przypadku dochód lub majątek podatnika, ten ostatni jest formą zakumulowanego w czasie dochodu podatnika. Jak wiadomo przedmiot i źródło podatku może się ze sobą pokrywać lub też pozostawać zjawiskiem odrębnym (zob. przerzucalność podatku).

Podstawa opodatkowania jest ilościową lub wartościową konkretyzacją przedmiotu opodatkowania. Dla obliczania podstawy opodatkowania konieczne jest przyjęcie wybranej jednostki miary, za pomocą, której wielkość ta ma być wyrażona. Skonkretyzowanie przedmiotu opodatkowania następuje bądź w jednostkach pieniężnych, np. dochód wyrażony w złotych, wartość początkowa budowli wyrażona w złotych.

Konkretyzacja taka może być dokonana również w jednostkach fizycznych, np. powierzchnia lokalu mieszkalnego wyrażona w m2, powierzchnia gruntu pod zbiornikiem wodnym wyrażona w hektarach. Należy jednak zwrócić uwagę na fakt, iż owa konkretyzacja uwzględniać musi dany przedział czasu w podatkach zbudowanych na tzw. otwartym podatkowym stanie faktycznym, np. obrót uzyskany w ciągu miesiąca w podatku od towarów i usług, dochód w podatku dochodowym uzyskany w ciągu roku itp. Podstawę opodatkowania można ustalać w sposób ścisły lub szacunkowy.

W sposób ścisły podstawę opodatkowania ustala się na podstawie określonych danych faktycznych, np. w oparciu o zapisy ujęte w księgach rachunkowych, w podatkowej księdze przychodów i rozchodów, ewidencji prowadzonej dla potrzeb VAT. Podstawę opodatkowania w drodze szacunkowej można obliczyć na podstawie norm szacunkowych dochodów.

Normy takie przewiduje ustawodawca np. w podatku dochodowym od osób fizycznych, w odniesieniu do działów specjalnych produkcji rolnej i tak norma szacunkowych dochodów rocznych uprawy w szklarniach ogrzewanych roślin ozdobnych z m2 powierzchni wynosi 8,33 zł. Natomiast roczna norma szacunkowych dochodów przypadku dżdżownic wynosi 59,56 zł z m2 łoża hodowlanego, zaś w przypadku myszy białych norma szacunkowego dochodu rocznego wynosi 2 gr. rocznie. Oczywiście podatnik może zrezygnować z takiej podstawy opodatkowania.

Szacunkowy sposób ustalania podstawy opodatkowania przewidziany jest także w sytuacji szczególnej a mianowicie w przypadku, kiedy organ podatkowy stwierdza, iż brak jest danych niezbędnych do ich określenia a także, gdy dane wynikające z ksiąg podatkowych nie pozwalają na określenie podstawy opodatkowania.

Podobne prace

Do góry