Ocena brak

Proces komunikowania się ludzi

Autor /lol Dodano /18.02.2011

Proces komunikowania się ludzi

Terminem „komunikacja" socjolodzy określają zazwyczaj proces porozumiewania się ze sobą dwóch lub więcej osób.

Spróbujemy określić bliższe znaczenie terminów „komunikacja", informacja", „nadawca komunikatu", „odbiorca".

Wyobraźmy sobie, że jeden człowiek (lub grupa osób) pragnie przekazać innej osobie (lub grupie osób) jakieś treści, np. analizę dzieła literackiego, sądy i opinie, przebieg wydarzenia historycznego, polecenie, apel. Nadawca musi się w tym celu posłużyć takim zespołem środków przekazywania treści, a więc znaków i symboli, aby odbiorca mógł go zrozumieć. Taki akt przekazywania treści przez nadawcę nosi nazwę procesu komunikowania lub inaczej — informacji. Komunikowanie jest więc aktem przekazywania informacji odbiorcy przez nadawcę.

Komunikowanie może się dokonywać w kontaktach bezpośrednich lub pośrednich. W kontaktach bezpośrednich nadawcą komunikatu jest na przykład nauczyciel w klasie, który przekazuje uczniom określone treści nauczania, lub dwaj koledzy, którzy ze sobą rozmawiają.

Wszystkie środki masowego oddziaływania wywierają na odbiorców wpływ pośredni. Treści przekazywane są bowiem z centrum określonego źródła do masowych odbiorców, czyli do licznej i zróżnicowanej publiczności.

Najdoskonalszy schemat funkcjonowania środków masowego oddziaływania, aktualny do dziś, stworzył w latach czterdziestych amerykański socjolog Donald Lasswell. Ten schemat (lub model) przedstawia się następująco: Kto mówi? (nadawca), co mówi? (jakie treści przekazuje), za pomocą jakich środków? (wybór medium, dobór środków komunikowania), do kogo mówi? (odbiorcy), z jakim skutkiem?

Odmienny podział środków masowych wiąże się z kodem przekazu. Wyróżniono więc środki „wielkie" (big media), do których zaliczono film dźwiękowy, telewizję, komputer oraz środki „małe" (little media), w obrębie których umieszczono radio, książkę, nagrania wideo itp. Kody, którymi posługują się te środki, to kod analogowy (muzyka, taniec), digitalny (druk, słowo mówione) oraz ikoniczny. Tylko film dźwiękowy i telewizja mogą posługiwać się trzema kodami równocześnie. Nic nie wskazuje jednak — jak dotąd — na przewagę środków „wielkich" nad „małymi" i odwrotnie. Można jedynie stwierdzić, że korzystanie z kilku środków daje lepsze rezultaty niż stosowanie jednego środka.

Innej klasyfikacji mass-mediów dokonał kanadyjski socjolog M. McLuhan. Przyjął on za kryterium podziału cechy charakterystyczne tych środków oraz wyzwalane przez nie sposoby percepcji. Wyróżnił dzięki temu środki „gorące" (hot media) oraz środki „zimne". Kryterium tego podziału jest liczba receptorów zaangażowanych w odbiór i wynikające stąd konsekwencje.

Środki „gorące" apelują do uczuć odbiorcy, a odpowiedź na ten apel nie powoduje żadnego intelektualnego wysiłku, żadnego zaangażowania, dlatego są one łatwe w odbiorze. W komunikacie „gorącym" sens jest nadany przez nadawcę. Przekaźnik „gorący" (radio, prasa) stanowi przedłużenie konkretnego receptora, który zapewnia „ostrą" percepcję — oddziałując na emocje, działa silnie, ale powierzchownie i nietrwale.

Środki „zimne" (telewizja) wymagają od odbiorcy zaangażowania w odbiór przekazu. Apelując do intelektu, skłaniają do umysłowego wysiłku, do aktywnego dopełnienia przekazu, wywołują głębokie i złożone uwikłanie w odbiór. Środki te wymagają aktywnego współuczestnictwa receptorów w uzupełnianiu przekazywanej treści.

Podobne prace

Do góry