Ocena brak

Pręgowce

Autor /Letki Dodano /31.01.2012

Pręgowce są niewielkimi podob­nymi do wiewiórek gryzoniami. Występują głównie w strefach umiarkowanych Ameryki Północnej.
Większość z 22 gatunków pręgowców wy­stępuje w Ameryce Północnej, ojczyzną kilku gatunków jest Azja. Wszystkie wyglądają i zachowują się podobnie. Najlepiej zna­nym gatunkiem jest pręgowiec amerykański (Tamias striatus). Żyje on w północno-wschodniej części Ameryki Północnej, w rejonie Wielkich Jezior na granicy pomiędzy USA i Kanadą. Połud­niowe granice zasięgu występowania tego gryzo­nia stanowią Teksas i Floryda.

Leśny gryzoń
Długość ciała pręgowca amerykańskiego, od głowy do nasady ogona, wynosi około 15 cm, a jego ogon mierzy około 11 cm. Gryzoń ten ma szarobrązowe futerko z ciemnymi i jasnymi pasami biegnącymi od policzków aż po boki tylnej części tułowia. Sierść na ogonie ma barwę popielatą. Pręgowce mają dosyć krótkie kończyny. Są one zakończone długimi palcami i pazurkami, które ułatwiają tym gryzoniom wspinanie się na drzewa, kopanie nor i zdobywanie pożywienia.
Pręgowce prowadzą dzienny tryb życia i więk­szość czasu spędzają na poszukiwaniu pokarmu. Żerują przeważnie na ziemi i w niższych piętrach lasu. Poruszają się szybko i co pewien czas zasty­gają w bezruchu, sprawdzając, czy nie ma w oko­licy drapieżników. Ich wrogami naturalnymi są średniej wielkości drapieżne ssaki leśne, takie jak łasice, rysie, lisy, a także ptaki drapieżne, głównie jastrzębie i myszołowy.
Chociaż pręgowce są spokrewnione z wiewiór­kami, to większość czasu spędzają na ziemi i pod ziemią. Zazwyczaj ich pokarmem są opadłe na zie­mię nasiona i owoce, jednak w pewnych okresach roku mogą żerować na drzewach. Nie są typowymi mięsożercami, ale zdarza się, że wykradają ptasie jaja i pisklęta.
Pręgowce, tak jak chomiki i inne gryzonie, mają duże worki policzkowe, w których gromadzą po­karm. Podczas żerowania połykają mały kawałek, po czym resztę upychają w workach policzkowych. Te worki, zwane też kieszeniami, są bardzo roz­ciągliwe: gdy są wypełnione, głowa pręgowca spra­wia wrażenie dwa razy większej. Po napełnieniu worków pożywieniem pręgowiec udaje się do norki, gdzie opróżnia worki. Pokarm magazynuje aż do zimy.
Norki pręgowców to system składający się z dwóch lub trzech większych komór i sieci pod­ziemnych korytarzy mających własne otwory wyj­ściowe. Pręgowce rozbudowują siedzibę przez całe życie, toteż podziemne tunele mogą rozciągać się na powierzchni kilku metrów kwadratowych.
Pręgowce łączą się w pary na wiosnę, a ciąża u samicy trwa około miesiąca. Po kopulacji samiec opuszcza samicę, która samotnie wychowuje po­tomstwo. Młode pręgowce przychodzą na świat bez zębów, sierści i są ślepe. Jednakże już zaled­wie po pięciu tygodniach od chwili urodzenia się przestają ssać mleko i są zmuszone do samodzielne­go poszukiwania pokarmu. Po ukończeniu dzie­siątego tygodnia życia młode opuszczają matkę i zaczynają żyć samodzielnie. Pełną dojrzałość płciową osiągają pomiędzy czwartym a szóstym miesiącem życia. Po odejściu i usamodzielnieniu się młodych samica pręgowca może pod koniec lata wyprowadzić drugi miot.
W czasie najchłodniejszych miesięcy zimy nie­które gatunki pręgowców hibernują, czyli zapadają w sen zimowy. Gryzonie budzą się jednak w ciep­lejsze dni, aby zabrać pokarm zgromadzony w in­nej komorze nory.
Pręgowiec wschodni ma mniejszych kuzynów, np. burunduka z Azji i pręgowca malutkiego. Naj­większym gatunkiem jest pręgowiec Townsenda.

Pręgowce dobrze przystosowały się do życia w śro­dowisku miejskim. Na przedmieściach miast, takich jak na przykład Toronto i Chicago, znajdują dużo pokarmu w parkach i ogrodach. Te małe ssaki zjadają nasiona, orzechy i owoce. Swą roślinną dietę uzupełniają owadami, a czasami ślimakami, jajami i pisklętami małych ptaków.
Pręgowce często widuje się w pobliżu koszy na świeci, w których szukają resztek pożywienia. Te małe gryzonie mają również wrogów na terenach zabudowanych - żyją tam lisy oraz szopy, które tak jak one przystosowały się do życia w miastach. Zwierzęta te polują na pręgowce, są dla nich w do­datku konkurentami w walce o pokarm. Na przedmieściach pojawiają się też rozmaite gatunki ptaków drapieżnych. Niebezpieczeństwo grozi pręgowcom również ze strony psów i kotów. Wiele małych gryzoni ginie pod kołami samochodów.

■ Pręgowce są bohaterami znanej wśród dzieci serii filmów rysunkowych Disney'a pod tytułem Chip i Dale.
■ Amerykańska nazwa pręgowca chip­munk wywodzi się z jeżyka Indian Ojibwa i pochodzi od słowa acitamon. Ten indiań­ski wyraz znaczy „głową naprzód", co odnosi się do sposobu, w jaki pręgowce schodzą w dół po pniu drzewa.
■ Pręgowce i wiewiórki były w Parku Na­rodowym King's Canyon odpowiedzialne za wybuch i rozprzestrzenienie się zarazy. Żyjące na nich pchły roznosiły zarazki bar­dzo podobne do tych, które w XIV wieku w Europie wywołały epidemię dżumy zwa­ną Czarną Śmiercią. Na szczęście współ­czesna medycyna i środki owadobójcze -insektycydy potrafią skutecznie zapobiec takim nieszczęściom.

Podobne prace

Do góry