Ocena brak

Prawo wewnętrzne państwa a prawo międzynarodowe

Autor /czeslaw Dodano /22.03.2011

Poza wewnętrznymi porządkami prawnymi i systemami prawa poszczególnych państw istnieją także inne porządki prawne. Współcześnie charakterystyka prawa jako wieloaspektowego zjawiska kulturowego byłaby niepełna bez uwzględnienia cech charakterystycznych owych innych porządków prawnych, w tym przede wszystkim międzynarodowego porządku prawnego ( prawo międzynarodowe publiczne) oraz kształtujących się regionalnych porządków i systemów prawa ( prawo Wspólnot Europejskich- Unii Europejskiej).

Prawo międzynarodowe ukształtowało się jako porządek uregulowanych normatywnie ( a współcześnie także instytucjonalnie) relacji pomiędzy państwami jako podmiotami tworzącymi społeczność międzynarodową. Poza państwami do podmiotów prawa międzynarodowego zalicza się także organizacje międzynarodowe.

Do cech charakterystycznych międzynarodowego porządku prawnego zalicza się: -supremację umów międzypaństwowych oraz zwyczajów międzynarodowych jako źródeł tego porządku, wykluczającą przymus jako sposób zapewniający skuteczność ustalonych norm, -podstawowe znaczenie faktu akceptacji prawa międzynarodowego przez władze danego państwa w postaci podpisania lub ratyfikacji odpowiednich umów dla wprowadzenia norm prawno międzynarodowych do wewnętrznego porządku prawnego, - wprowadzanie sankcji związanych z niezrealizowaniem bądź nienależytym realizowaniem umowy.

U podstaw międzynarodowego porządku prawnego leżą zaakceptowane powszechnie przez społeczność międzynarodową prawa i wolności podstawowe człowieka i obywatela, oraz inne zasady określające stosunki między podmiotami tej społeczności i przyjęte w drodze zwyczaju bądź wielostronnych umów międzynarodowych. Prawo międzynarodowe zawiera także normy ustalane w drodze umów dwustronnych lub wielostronnych i regulujące zasady współdziałania między tymi państwami bądź zasady rozstrzygania kwestii spornych powstających między nimi.

Kontrowersje budzą relacje pomiędzy prawem międzynarodowym a wewnętrznym prawem poszczególnych państw. Sformułowano w tej kwestii szereg koncepcji, które dzieli się na dwie grupy: tzw. koncepcje monistyczne i dualistyczne. Istotą koncepcji monistycznej jest przyjęcie założenia o nadrzędności jednego z porządków prawnych: prymatu prawa międzynarodowego nad prawem krajowym lub prymatu prawa wewnętrznego nad międzynarodowym.

Chodzi tu o założenie o nieuchronności ewolucji krajowych systemów prawa oraz organizacji państwowych w kierunku wyłonienia się jednego, światowego systemu prawa oraz jednego rządu światowego. W innym kierunku szły zaś założenia o stabilności struktury społeczności międzynarodowej jako społeczności w pełni suwerennych państw. Suwerenność ta przejawia się przede wszystkim w kompetencji prawotwórczych władz państwowych. W koncepcjach dualistycznych przyjmuje się natomiast, że prawo międzynarodowe i prawa krajowe poszczególnych państw są odrębnymi porządkami prawnymi, nie stykającymi się ze sobą zasadniczo.

O odrębności obu typów porządku prawnego przesądza zarówno odmienność przedmiotu regulacji, jak też odmienność systemu źródeł prawa. Nie mogą one zatem wejść w konflikt ze sobą. Normy prawa międzynarodowego mogą przenikać do prawa krajowego wyłącznie w drodze wyraźnych aktów krajowego prawodawcy (recepcji), wskutek czego w prawie tym pojawia się norma o treści związanej ściśle z odpowiednią normą prawa międzynarodowego.

Podobne prace

Do góry