Ocena brak

Porzeczka czarna

Autor /florida Dodano /22.02.2013

Jest to krzew z rodziny Skalnicowatych (Saxifragaceae), występujący w Europie i Azji, częstouprawiany w krajach klimatu umiarkowanego ze względu na jadalne owoce. W Polsce rośniedziko niezbyt często w wilgotnych lasach i zaroślach na całym niżu. Pozostaje pod częściowąochroną.Porzeczka czarna osiąga wysokość 1-2 m. Młode gałązki oraz nerwy na spodzie liści owłosione.Liście duże, 3- lub 5-klapowe, w nasadzie ucięte lub sercowate. Kwiaty promieniste opłatkach czerwonych, zebrane w grona. Owoc jagodokształtny, barwy niemal czarnej, dośćsmaczny. Cała roślina wyróżnia się swoistym, niezbyt miłym aromatem.

Surowiec. Do celów leczniczych zbiera się wiosną dobrze rozwinięte, zdrowe, zielone liściei suszy w warunkach naturalnych w cieniu i przewiewie. Otrzymuje się liść porzeczki czarnej -Folium Ribis nigri.Czasem zbiera się również dojrzałe owoce porzeczki czarnej i suszy w cieniu i przewiewielub w suszarni ogrzewanej w temperaturze nie przekraczającej 35°C. Otrzymuje się owoc porzeczkiczarnej - Fructus Ribis nigri. Owoce wykorzystuje się częściej w gospodarstwie domowymlub przetwórstwie do sporządzania marmolad, dżemów, galaretek i syropu (soku) porzeczkowego.Galaretka i syrop wyrabiane na zimno (bez gotowania) są doskonałym źródłemwitaminy C.

Podstawowe związki czynne. W liściach porzeczki czarnej występują garbniki, pochodneflawonowe (m.in. rutyna), kwasy organiczne, olejek eteryczny (zawierający α-pinen, mircen,geraniol, limonen i linalol), ponadto sole mineralne (m.in. sole boru i magnezu).W owocach znaleziono cukry, kwasy organiczne, w tym kwas askorbowy (witamina C) wilości 120 mg% oraz kwas cytrynowy (do 3,5%), antocyjany, pektyny i sole mineralne, obfitującew bór.

jednocześnie hamują wchłanianie zwrotne w cewkach, co przypisuje się działaniu olejku.Słabo zwiększają ilość wydalanego moczu i produktów przemiany materii, w tym kwasu moczowego.Ponadto działają przeciwzapalnie. Wywierają również nieznaczny wpływ na poprawękrążenia i czynność serca oraz stopniowy zanik obrzęków. Obserwowano też nieznacznedziałanie napotne.Zawarte w surowcu garbniki i mikroelementy działają słabo przeciwzapalnie i ściągające nabłony śluzowe żołądka i jelit, a także hamują rozwój drobnoustrojów przewodu pokarmowego.Odwar z liści porzeczki podany zewnętrznie w postaci płukań i okładów ma działanie ściągającei przeciwbakteryjne.Sok ze świeżych owoców, oprócz właściwości dietetycznych, działa również wirusobójczo,podobnie jak sok z owoców porzeczki czerwonej, i dlatego zalecany jest w grypie (np. 1-2 łyżkisoku do szklanki herbaty kilka razy dziennie).

Działania niepożądane. Przetwory z porzeczki czarnej stosowane w zalecanych dawkachleczniczych nie wywierają szkodliwego działania. Niektóre osoby nie znoszą swoistego zapachutej rośliny.

Zastosowanie. Odwary z liści porzeczki czarnej stosuje się jako słaby środek moczopędny,najczęściej w połączeniu z innymi surowcami o podobnym działaniu. Ponadto jako lek przeciwzapalny,zwłaszcza na pęcherz moczowy. Zaleca się również w nieżycie żołądka i jelit, zwykle w połączeniu z innymi ziołami. Zewnętrznie stosuje się dopłukania w zapaleniu błon śluzowych jamy ustnej i gardła.

Przetwory. Odwar moczopędny z porzeczki: zmieszać równe ilości liści porzeczki czarnej iziela skrzypu. Zalać 11/2 łyżki ziół 1 szklanką wody letniej i gotować powoli pod przykryciem5 min. Odstawić na 15 min i przecedzić. Pić 1/4-1/3 szklanki 2-3 razy dziennie między posiłkamijako środek moczopędny, przeciwzapalny i nieco napotny.Napar przeciwnieżytowy z porzeczki: zmieszać równe ilości liści porzeczki czarnej i liścimięty. Zalać 1 łyżkę mieszanki 11/2 szklanki wody wrzącej i naparzać pod przykryciem 20min. Odstawić na 10 min i przecedzić. Pić 1/3-1/2 szklanki 2-4 razy dziennie między posiłkamiw nieżycie żołądka lub jelit.Napar przeciwzapalny z porzeczki: zmieszać równe ilości liści czarnej porzeczki i liściszałwii. Zalać 1 łyżkę mieszanki 1 szklanką wody wrzącej i naparzać pod przykryciem 15 min.Odstawić na 15 min i przecedzić. Pić 2-3 łyżki 2-4 razy dziennie między posiłkami w nieżycieżołądka i jelit. Ten sam napar można stosować do płukania jamy ustnej i gardła. Korzystniejest dodać 10-15 kropli Azulanu lub 4-5 kropli Propolanu.Zioła moczopędne z porzeczką: zmieszać po 50 g liści porzeczki czarnej i kwiatów chabrubławatka oraz po 25 g kwiatów mniszka, kwiatów robinii akacjowej i ziela pięciornika gęsiego.Zalać 3 łyżki ziół 3 szklankami wody gorącej. Ogrzać do wrzenia i gotować powoli pod przykryciem5 min. Odstawić na 10 min i przecedzić do termosu. Pić po 1 szklance 3 razy dzienniemiędzy posiłkami w kamicy moczanowej i dolegliwościach skórnych. Stosuje się pomocniczow gośćcu i dnie (artretyzmie).Zioła w owrzodzeniu jelit: zmieszać po 50 g liści porzeczki czarnej, liści podbiału, liścibabki lancetowatej i liści pokrzywy oraz po 25 g liści mięty pieprzowej, ziela dziurawca i zielardestu ptasiego. Wsypać do termosu 2-3 łyżki ziół i zalać 2 1/2 szklanki wody wrzącej. Zamknąći pozostawić na 1 godz. Pić 2/3 szklanki 3 razy dziennie między posiłkami jako środekprzeciwbiegunkowy, przeciwzapalny i przeciwkrwotoczny, zwłaszcza we wrzodziejącymzapaleniu jelita grubego, z codziennym stosowaniem wlewów doodbytniczych z ziół.Jednocześnie z naparem przyjmować po tabletce witaminy B1 i po drażetce witaminy C.Kompres ziołowy na odbyt: zmieszać równe ilości czarnej porzeczki, liści babki lancetowateji kwiatów nagietka. Zwilżyć obficie wodą 2-3 łyżki ziół, ogrzać w naczyniu, owinąć wpłótno lub gazę i po ostudzeniu do temp. około 35°C przyłożyć na odbyt w pozycji leżącej nabrzuchu. Trzymać możliwie długo. Następnie odbyt osuszyć i posmarować maścią lub olejemnagietkowym bądź maścią Tormentiol albo Dermosan. Powtarzać na przemian z nasiadówkamico drugi dzień wieczorem przez 2-3 tygodnie w żylakach odbytu i w szczelinie odbytu.

Podobne prace

Do góry