Ocena brak

Polityka władców polskich po zjednoczeniu

Autor /Tristan Dodano /25.10.2011

Plan wydarzeń przedstawionych w książce Pawła Jasienicy "Polska Piastów"

( od rozdziału "Próby zjednoczenia").

Próby zjednoczenia

I

1. 1278r. - śmierć Bolesława Rogatki ( księcia śląskiego).

2. 1279r. - śmierć Bolesława Wstydliwego ( księcia małopolskiego) oraz Bolesława Pobożnego (księcia wielkopolskiego).

3. Bolesław Wstydliwy usynawia Leszka Czarnego ( Leszek dziedziczy po nim Małopolskę).

4. Leszek rządził przez 10 lat Małopolską oraz księstwem sieradzkim. Musiał odpierać najazdy: Tatarów, Rusinów, Jadźwingów, Litwinów. Walczył również z buntami możnowładców.

5. 1125r. - opanowanie Małopolski przez możnowładców ( oprócz Krakowa).

6. Leszek wyrusza na Węgry po odsiecz.

7. Mieszczanie krakowscy stawili opór wojskom Konrada II z Czerska. Leszek z posiłkami węgierskimi pokonał wrogów w bitwie nad Rabą.

8. Od 1266r. na Śląsku rządził Henryk IV Probus (syn Henryka III i Judyty). Początkowo robił to za niego arcybiskup salzburski Władysław, gdyż Henryk był nieletni.

9. Odbycie się synodu kościoła polskiego w obecności legata papieskiego Gwidona.

10. 1270r. objęci pełnej władzy przez Henryka. Zaraz po objęciu władzy został uwięziony przez Bolesława Rogatkę i zmuszony do zrzeczenia się spadku po arcybiskupie Władysławie.

11. Odzyskał wolność po interwencji króla Czech Przemysła Ottokata II.

12. Za jego rządów Śląsk odzyskał dawną świetność.

13. W 1256r. Rogatka napadł na biskupa Tomasza I, pragnąc zmusić go do zmiany dziesięciny snopkowej na pieniężną. Czyn ten spowodował, że we wszystkich kościołach ogłoszono klątwy na księcia.

14. Spór Henryka z biskupem Tomaszem II herbu Nałęcz (dotyczył uprawnień biskupa).

15. Odzyskanie ziemi kłodzkiej i krośnieńskiej.

16. 1282r. - tajny zjazd w Kępnie, na którym zawarto umowę między Mściwojem ( księciem gdańskim), a Przemysłem II o dziedziczeniu ziemi ( ten, który przeżyje drugiego, będzie po nim dziedziczył ziemię).

17. W 1227r. skończyło się zwierzchnictwo duńskie nad Pomorzem Zachodnim, ale w 1231r. dostało się ono pod panowanie Marchii Brandenburskiej, która zaczęła germanizować tamtejsze tereny.

18. Na Pomorzu Zachodnim nie było polskiego duchowieństwa, co powodowało masowy napływ Niemców.

19. W 1273r. książę Szczecina Barnim I wydał swą wnuczkę Ludgardę za Przemysła II.

20. W 1287r. Przemysł II, Mściwój II i Bogusław IV zawarli w Słupsku traktat o wieczystym przymierzu.

21. Przemysł II, Leszek Czarny i Henryk Probus nie mieli synów. Spowodowało to, że za życia ustalili, kto będzie po nich dziedziczył. Ich następcą miał być Henryk III Głogowczyk.

22. 1288r. - śmierć Leszka Czarnego.

23. Henryk IV Probus po śmierci Leszka musiał walczyć z Władysławem Łokietkiem o Kraków.

24. Wprawdzie przegrał bitwy pod Skałą i Siewierzem, ale w zajęciu Krakowa pomogli mu krakowscy mieszczanie, którzy wpuścili go do miasta.

25. Henryk IV Probus starał się o koronę, ale otruty, zmarł w 1290r.

26. Ziemię krakowską, zgodnie z testamentem Probusa dostał Przemysł II, a Wrocław Henryk III.

27. Pretensje do polskiego tronu zaczął zgłaszać Wacław II ( król czeski).

28. Przemysł II utrzymał się w Krakowie tylko przez kilka miesięcy, ponieważ został wyparty przez Wacława II. Wacław zmusił go do zrzeczenia się praw do Małopolski.

29. 1292r. Wacław zmusił Łokietka do zrzeczenia się praw do Małopolski i uznania jego zwierzchnictwa.

30. Przemysł wyznaczył na swojego dziedzica Łokietka ( unieważniając wcześniejsze postanowienie, o tym, że jego następcą miał być Henryk III Głogowczyk).

II

1. W 1294r. umarł Mściwój II ( książę gdański).

2. Od 1293r. rozpoczęły się starania o koronę dla Przemysła II u papieża Bonifacego VIII.

3. 26 czerwiec 1295r. - korowanie Przemysła na króla Polski przez arcybiskupa Jakuba Świnkę, w Gnieźnie.

4. 1296r. - morderstwo króla w Rogoźnie ( dokładnie nie wiadomo, kto przeprowadził zamach).

5. Zgodnie z zawartymi umowami po Przemyśle miał dziedziczyć Łokietek, jednak przeciwko niemu wystąpiło duchowieństwo, które popierało Głogowczyka.

6. W 1297r. Łokietek zrzekł się na rzecz Wacława II praw do Małopolski i uznał jego zwierzchnictwo nad sobą.

7. W 1300r. w Poznaniu duchowni postanowili odsunąć Łokietka od władzy.

8. Wacław II zajął prawie wszystkie ziemie polskie i w 1300r. koronował się w Gnieźnie na króla Polski i pojął za żonę Ryksę Elżbietę ( córkę Przemysła II).

9. Koronacja Wacława II odbyła się, za przyzwoleniem cesarza niemieckiego Albrechta I Habsburga, co uzależniało Polskę od Niemiec.

10. Po śmierci Bolka Surowego ( 1301r.) Wacław II rozszerzył swoją władzę na Śląsku.

11. Polacy nie byli zadowoleni z rządów Wacława II, gdyż ten opierał je na niemieckim patrycjacie i czesko-niemieckich oddziałach wojskowych oraz zastępował polskich urzędników zagranicznymi.

12. Wacław II zmarł w 1305r. Jego następcą został syn - Wacław III.

13. Wacław III obiecał Brandenburczykom Pomorze Gdańskie, w zamian za Miśnię w 1305r.

14. Został zamordowany w 1306r.

Władysław Łokietek

I

1. Papież Bonifacy VIII był zwolennikiem Łokietka, przeciwnikiem Wacława II.

2. Na Węgrzech objął władzę Karol Robert, sprzymierzeniec Łokietka.

3. Dzięki pomocy Węgrów Łokietek jeszcze za życia Wacława II zaczął odbierać mu ziemię. W 1304r. zajął Wiślicę, a następnie ziemię sandomierską. W 1305r. zdobył Kraków. Gdy zginął Wacław III w ręku Łokietka znajdowały się następujące ziemie: krakowska, sandomierska, łęczycka, kujawska oraz część Wielkopolski (resztę, wraz z Poznaniem zajął Głogowczyk).

4. W 1306r. Łokietek odzyskał Pomorze Gdańskie z rąk Marchii Brandenburskiej.

5. Łokietek musiał również toczyć walkę z wewnętrznymi wrogami (biskupem Muskatą).

6. W 1307r. ród Święców, (który został w 1306r. odsunięty przez Łokietka od władzy na Pomorzu) wydał Brandenburgii Pomorze Gdańskie. W 1308r. margrabia Waldemar zajął całe Pomorze Gdańskie.

7. Łokietek wezwał Krzyżaków na pomoc, obiecując zwrócić im koszty wyprawy. Krzyżacy wprawdzie pokonali Brandenburczyków, ale sami zaatakowali Gdańsk i spalili go.

8. W 1309r. Krzyżacy zajęli Tczew i Świecie oraz nabyli fikcyjne prawa do Pomorza Gdańskiego od margrabiego Waldemara.

9. W 1272r. rozpoczęła się budowa Malborka, stolicy państwa krzyżackiego.

10. Krzyżacy mieli doskonal zorganizowaną propagandę, dzięki której zyskiwali coraz więcej zwolenników w Europie.

11. W 1309r. umarł Henryk III Głogowczyk, zostawiając 5 synów, którzy przejęli po nim władzę.

12. W 1310r. na tron czeski wstąpił Jan Luksemburski, który uważał się za władcę Polski.

13. W 1311r. wybuchł w Krakowie i Sandomierzu bunt mieszczan niemieckich, którzy chcieli oddać Polskę Janowi Luksemburskiemu. Na czele buntu stał wójt krakowski Albert. Luksemburczyk przysłał swego starostę Bolesława (księcia opolskiego).

14. Łokietkowi udało się odbić Kraków po roku. Ukarał on straszliwie przywódców i uczestników buntu.

15. Synowie Głogowczyka w 1312r. podzieli pomiędzy siebie Wielkopolskę. Spowodowało to bunt rycerstwa, które pokonało ich pod Kłeckiem. Poznań opowiedział się po ich stronie, ale Łokietek zdobył go w 1314r.

II

1. 1315r. - rozpoczęcie wyprawy przeciwko Brandenburgii.

2. W 1314r. zmarł wybitny polityk Jakub Świnka.

3. 20 styczeń 1320r. - koronacja Władysława Łokietka na króla Polski przez arcybiskupa Janisława w Krakowie.

4. W 1320r. rozpoczął się papieski proces o Pomorze Gdańskie. W 1321r. został wydany wyrok nakazujący Krzyżakom zwrócić Pomorze Gdańskie Polsce ( Krzyżacy nie uczynili tego).

5. W 1323r. zostali zamordowani siostrzeńcy Łokietka Lew i Andrzej, którzy władali księstwem włodzimiersko-halickim.

6. Dzięki Łokietkowi na tron halicki wstąpił książę mazowiecki Bolesław.

7. 1325r. - ślub Kazimierza z córką Giedymina Aldoną.

8. W 1325r. Łokietek spotkał się w Nakle z książętami zachodniopomorskimi - Warcisławem IV, Ottonem III i Barnimem III i zawarł układ zmierzający do odzyskania dawnych strat.

9. Wiosną 1326r. Łokietek uderzył, wsparty siłami litewskimi na Frankfurt.

10. W 1327r. wznowił walki z Krzyżakami, jednak musiał odstąpić gdyż na Polskę ruszył Jan Luksemburski. Nie zdołał on wprawdzie bezpośrednio zagrozić Polsce, ale zajął większą część Śląska.

11. 1327r. - zajęcie Kujaw przez Krzyżaków.

12. 1331r. - mianowanie Kazimierza na namiestnika Wielkopolski i Kujaw.

13. W 1331r. Krzyżacy razem z Janem Luksemburskim uderzyli na Polskę. Spotkanie wojsk miało nastąpić w Kaliszu, ale Luksemburczyk został zatrzymany przez Bolka II (księcia świdnickiego) i nie przyszedł pod Kalisz na czas. Krzyżacy nie mogąc doczekać się na Luksemburczyka sami uderzyli na Polskę. Zostali jednak pokonani przez Łokietka pod Płowcami. Luksemburczyk w końcu wszedł do Polski, jednak pod naciskiem Łokietka musiał ją opuścić.

14. 1332r. - ostateczne zajęcie Kujawy i ziemi dobrzyńskiej przez Krzyżaków.

15. W 1322r. Łokietek uderzył na zachodnią część Wielkopolski, w której rządzili synowie Henryka III Głogowczyka, uznający zwierzchnictwo Jana Luksemburskiego.

16. 2 marzec 1333r. - śmierć Władysława Łokietka najbardziej nieugiętego władcy polskiego.

Kazimierz Wielki

I

1. 25 kwiecień 1333r. - koronacja Kazimierza na króla Polski.

2. Za panowania Kazimierza w Polsce ostatecznie pojawił się podział na stany.

II

1. 1335r. - zawarcie układu dotyczącego dziedziczenia przez króla Węgier Polski.

2. 24 listopada zmarł książę Wrocławia Henryk VI. Na mocy wcześniejszych układów Wrocław dostał się pod panowanie czeskie.

3. W 1336r. Kazimierz wspólnie z Karolem Robertem i Luksemburczykiem wziął udział w wojnie przeciwko Habsburgom i Wittelsbachom.

4. W 1341r. Kazimierz wziął pod zastaw, za pożyczone pieniądze ziemię namysłowską.

5. 1346r. - śmierć Jana Luksemburskiego.

6. 1343r. - zawarcie sojuszu przeciwko Krzyżakom przez Kazimierza z Bogusławem V, Barnimem IV i Warcisławem IV w Poznaniu.

7. 23 lipca 1343r. został zawarty pokój polsko-krzyżacki.

III

1. Od 1323r. księstwem włodzimiersko-halickim rządził Jerzy-Bolesław (krewny Kazimierza). Zapisał on Kazimierzowi swoje księstwo. W 1340r. został otruty i zmarł. Zaraz po śmierci Jerzego-Bolesława Kazimierz rusza na Ruś.

2. W 1341r. Kazimierz pokonał Tatarów pod Lublinem.

3. W 1349r. Kazimierz ostatecznie zajął Ruś halicką.

4. 1350r. - śmierć księcia litewskiego Kiejstuta.

5. Walki polsko-litewskie trwały do 1355r.

6. 1355r. objęcie rządów na Mazowszu przez Ziemowita III.

IV

1. 1346r. - zorganizowanie zjazdów duchowieństwa i możnych w Wiślicy, Pyzdrach i Piotrkowie w celu ustalenia prawa cywilnego i karnego.

2. 12 maja 1364r. został założony Uniwersytet Krakowski.

3. W 1348r. Europę nawiedziła dżuma.

V

1. W 1341r. poślubił Adelajdę (córkę księcia Hesji Henryka Żelaznego).

2. 1356r. - zjazd w Pradze dotyczący układów politycznych między Kazimierzem, a Karolem IV.

3. 1363r. - ślub z Jadwigą (córką księcia śląskiego Henryka żagańskiego).

VI

1. 1364r. - uczta u Wierzynka.

2. 1359r. - wyprawa na Mołdawię.

3. W 1366r. Kazimierz uderzył na księcia litewskiego Lubarta.

4. 1366r. - wizyta w Malborku.

5. W 1365r. hołd królowi składa część książąt brandenburskich, dzięki czemu Polska odzyskała Santok i Drezdenko.

6. W 1368r. Kazimierz przyłączył do Polski Czaplinek, Drahim i Wałcz.

7. 1370r. - śmierć Kazimierz Wielkiego.

Koniec dynastii

1. 1370r. - strata Santoka, uderzenie Kiejstuta na Włodzimierz Wołyński.

Podobne prace

Do góry