Ocena brak

Polityka Francji wobec spraw polskich w I połowie XVIII wieku

Autor /Twardoslaw Dodano /10.05.2012

 

Podczas rządów pierwszego ministra (1723-1726) księcia Ludwika Henryka XV z Marią Leszczyńską. Młody król osiągnął „wiek sprawny” (15 lat), a jeszcze regent, aby oddalić moment utrwalenia losu dynastii zaręczył go z kilkuletnią infantką hiszpańską. Burbon zerwał zaręczyny i ożenił Ludwika z dojrzałą kobietą, córką wygnanego z Polski króla Stanisława.

W skojarzeniu małżeństwa grały role głównie zwrócenia ku Polsce myśl dynastyczna. Poza delfinem miała się urodzić z tego związki długotrwała polska polityka Ludwika XV tzw. „sekret króla”.

Francja chciała mieć swojego króla na tronie polskim. Od tego momentu aż do śmierci Augusta II dyplomacja francuska przez 8 lat działała na rzecz powrotu Leszczyńskiego na polski tron.

Nowa koncepcja wschodniej polityki Francji mówiła, że Szwecja, Polska i Turcja miały pod francuską egidą stanowić Barierę wschodnią, rozdzielającą terytorialnie dwa cesarstwa i stającą na przeszkodzie austriacko-rosyjskiej hegemonii w Europie Wschodniej. Po śmierci Augusta II otworzyły sukcesję na polskim tronie. Konflikt między Francją a Austrią stał się nieunikniony. Ambasador Francji w Polsce Monti odniósł duży sukces. Skutecznie przeciwdziałał umocnieniu się Sasów.

Dla sprawy Leszczyńskich Francja pozyskała Potockich i Czartoryskich. Interreksem został zwolennik Leszczyńskiego prymas Teodor Potocki, który ogłosił wykluczenie cudzoziemców na tron. Rosja i Austria chciały wprowadzić na tron elektora saskiego Fryderyka Augusta.

12 września 1733 r. Leszczyński został obwołany królem większością głosów, ale wieść o zbliżeniu się wojsk rosyjskich skłoniła część wyborców do opuszczenia pola elekcyjnego. 5 października 1733 r. obwołali oni królem elektora saskiego, który przyjął imię August III.

Leszczyński wycofał się do Gdańska, gdzie oczekiwał na francuskie posiłki. August III koronował się na Wawelu 917 I 1734 r.). Francja przysłała niewielką ekspedycje morską. Nie pomogło to bo w czerwcu 1734 r. Gdańsk skapitulował, a Leszczyńskiemu udało się uciec.

Wystąpienie Austrii przeciwko Leszczyńskiemu dostarczyło Francji pretekstu, aby wypowiedzieć cesarzowi wojnę (10 X 1733). Francuzi zajęli Lombardię, Mediolan, a sojusznik Hiszpania Sycylie i Neapol. Austria rozgoryczona neutralnością Anglii rozpoczęła pertraktacje z Francją. Francja i Anglia podpisały w Wiedniu przymierze pokojowe (5 X 1735 ).

Na mocy, którego Leszczyński miał zostać tytularnym królem Polski, a w zamian za utracone królestwo, miał otrzymać Księstwo Lotaryngii, które po jego śmierci miało przejść na Marię jak jej spóźniony posag, a więc zostać włączone do Francji.

Do góry