Ocena brak

PODEJŚCIA DO KATEGORII ZDROWIE I ZDROWIE PSYCHICZNE - Tworzenie zespołów kryteriów zdrowia psychicznego

Autor /Gawel Dodano /09.09.2011

Marie Jahoda najwcześniej podjęła wyzwanie konstruowania po­zytywnej definicji zdrowia psychicznego. Postępowała drogą indukcyjną, tj. analizowała koncepcje psychologiczne, zwłaszcza koncepcje osobowości pod kątem pozytywnych postulatów, związanych z rozwojem osobowości i przy­stosowaniem. Następnie, zbierając te właściwości, tworzyła z najczęściej się powtarzających zespoły kryteriów zdrowia. Zespoły te odnoszą się do:

1) pozytywnej postawy wobec Ja,

2) zdolności do rozwoju i samoregulacji,

3) integracji,

4) autonomii,

5) realistycznego spostrzegania rzeczywistości

6) radzenia sobie z wymaganiami otoczenia.

Autorka pisze, iż można te zespoły kryteriów zdrowia psychicznego wykorzystać w rozmaity sposób. Można je uhierarchizować, mogą one tworzyć typy zdrowia, np. ludzi adap­tujących się do otoczenia i nastawionych na własny rozwój. Poszczególne grupy kryteriów mogą też dotyczyć różnych okresów rozwojowych w życiu człowieka, wreszcie może być tak, że to kultura warunkuje standardy zdrowia. Podejście indukcyjne, które przerodziło się w tworzenie obszernych i we­wnętrznie sprzecznych lub eklektycznych list kryteriów zdrowia nie wytrzymało krytyki, zwłaszcza ze strony metodologów, z uwa­gi na dowolne łączenie pojęć z różnych kierunków, w których zawarte są zawsze swoiste założenia o naturze człowieka i metodach jego poznawania.

Z tej krytyki wyłoniły się dwa inne pozytywne podejścia. Jedno z nich, to podejście dedukcyjne, które polegało na konstrukcji i rekonstrukcji kon­cepcji zdrowia zawartej w teorii psychologicznej, odnoszącej się najczęś­ciej do osobowości i jej rozwoju. Drugie, to tworzenie ogólnych, ponad-paradygmatycznych modeli zdrowia.

Oba zadania są niezwykle trudne.

Podobne prace

Do góry