Ocena brak

Plany federacyjne ruchu emigracyjnego polskich ugrupowań politycznych w latach okupacji

Autor /Wladek Dodano /03.06.2011

Głównym zadaniem rządu Sikorskiego było utrzymywanie ciągłego kontaktu z narodem polskim, walczącymi w obronie ojczyzny Polakami oraz dyplomatyczne akcje protestacyjne przeciw okupantowi. Rząd uznawał za konieczność aktywną walkę przy boku Francji i Wielkiej Brytanii przeciwko Hitlerowi i jego sojusznikom. Konieczne było także uzyskanie pełnoprawnego statusu w sojuszu antyhitlerowskim, wyprowadzenie z terenów Rumunii, Litwy i Węgier wojsk polskich. 11 listopada 1940 roku została podpisana deklaracja polsko-czechosłowacka, dotycząca głównie spraw politycznych i gospodarczych oby państw oraz granicy polsko-czechosłowackiej.

Obydwa państwa dążyły również do nawiązania stosunków z ZSRR. Obie strony tzn. Czechosłowacja i Poska stawiają sobie za cel stworzenie „Unii Federacyjnej”. Za ścisłym, w gruncie rzeczy federalnym związkiem obu państw opowiadała się od początku strona polska, a za związkiem bardziej luźnym, opartym przede wszystkim na współpracy gospodarczej, strona czechosłowacka. Do przedstawienia przez Polskę projektu konstytucji Związku Polsko-Czechosłowackiego opartego ostatecznie na zasadzie pełnego parytetu dochodzi 21 maja 1941 r. Głównymi organami tego związku miała być rada naczelna, wspólny parlament, rząd oraz trybunał sta-nu. W ramach utworzonej w ten sposób organizacji, która poza wspól-ną polityką obronną i gospodarczą zajmować się miała także sprawa-mi społecznymi oraz transportem i komunikacją, zapewniona miała być wolność osiedlania się i zarobkowania oraz zasada wzajemnego uznawania dyplomów. Była to więc współpraca zakrojona na szeroką skalę.

14 stycznia 1942 r. w czasie konferencji Międzynarodowego Biura Pracy w Nowym Jorku przedstawiciele rządów Czechosłowacji, Polski, Grecji i Jugosławii oraz robotników i pracodawców podpisali wspólną deklarację o utworzeniu Rady Planowania Europy Środkowej i Wschodniej. Istniały zatem trzy zasadnicze dokumenty, które stanowiły zalążek przyszłej konfederacji tego re-gionu:

układ polsko-czechosłowacki z roku 1942, który był zapowiedzią przyszłej konfederacji polsko-czechosłowackiej;

układ o Unii Bałkańskiej, z tego samego roku, będący zapowie-dzią powojennego związku federacyjnego państw bałkańskich oraz

deklaracja podpisana podczas konferencji Międzynarodowego

Idee federacyjne rządu poparły wszystkie cztery partie czwórporo-zumienia, które tworzyły trzon struktur Polskiego Państwa Podziem-nego, a więc PPS-WRN, Stronnictwo Ludowe Roch, Stronnictwo Pracy oraz Stronnictwo Narodowe.

Do góry