Ocena brak

PIEŚŃ O WÓJCIE ALBERCIE

Autor /ebbm89 Dodano /14.03.2012

PIEŚŃ O WÓJCIE ALBERCIE (inc. „In Fortuna qui spem totam"), łac. utwór świecki nieznanego autora z XIV w., wyd. przez J.K. Trojańskiego w: Miscellanea Cracoviensis 7 (1815); wyd. popr. R. Peipera w: Forschungen zur deutschen Geschichte 17 (1877). Tematu dostarczyły tragiczne losy krak. wójta Alberta, który był 1311-12 jednym z przywódców buntu mieszczan krak. przeciw Władysławowi Łokietkowi, w zamiarze wprowadzenia na tron zniemczonego Bolka Opolskiego. Po upadku buntu uciekający z Krakowa Bolko zabrał Alberta do Opola i tam więził przez 5 lat. Po wydostaniu się z więzienia za okupem Albert udał się do Czech, gdzie w nędzy zakończył życie.

Pieśń składa się z 2 części: pierwsza, powst. w XIV w., jest monologiem zmarłego Alberta, narzekającego na zmienność Fortuny. W tej części widoczne jest współczucie autora dla nieszczęsnego wójta: całą winę składa się na zmienny los. Natomiast część druga jest najprawdopodobniej późniejszym dodatkiem antyniemieckim. Mowa jest tu już o zdradzie Alberta, jako jej przyczynę podaje się jego niem. naturę. Niemcy chcą zawsze być pierwszymi i nie chcą nikomu podlegać. Przybywają pokorni i uniżeni, a później, w podstępny sposób wywłaszczają prawych dziedziców, jak to zrobili z Czechami.

Utwór składa się z 21 strof 6-wierszowych, o budowie sekwencyjnej typu Stabat Mater. Przypuszczalnie w utworze, brak zakończenia. Zachowały się 2 odpisy, oba z XV w. Twierdzenie, że P.o w. A. powstała w Czechach, jest omyłką A. Brucknera, bezkrytycznie powtarzaną przez niektórych historyków literatury. W rzeczywistości ułożono ją w Krakowie.

Najstarsza poezja polsko-łacińska, oprać. M. Plezia, Wr. 1952 BN I141 (przekł. W. Syrokomli). M. BOBRZYŃSKI Bunt wójta Alberta z roku 1311, w: Studia i szkice historyczne, t. 1, Kr. 1922 (prwdr. 1877); E. DŁUGOPOLSKI Bunt wójta Alberta, Roczn. Krak. 7 (1905); H. KOWALEWICZ P. o w. krakowskim A., „Pam. Lit." 1965 z. 3. ,

Henryk Kowalewicz

Podobne prace

Do góry