Ocena brak

ORIENTACJA FENOMENOLOGICZNO - HUMANISTYCZNA W PSYCHOLOGII KLINICZNEJ - Psychologia humanistyczna Abrahama H. Masłowa

Autor /Gawel Dodano /09.09.2011

Abraham Masłow uznawany jest za twórcę psychologii humanistycznej. Nie stworzył on wprawdzie, jak Rogers i inni, własnego systemu terapii, jednakże zajmował się w sposób bardzo intensywny prob­lemami zdrowia psychicznego i wywarł wielki wpływ na cały nurt psycho­logii humanistycznej. Najbardziej znana jest teoria motywacji Masłowa i jego koncepcja hierarchicznej organizacji potrzeb. Obie te koncepcje służą do opisu i wyjaśniania postępowania osób zdrowych i zaburzonych. Realizacja potrzeb jest stopniowa, wyższe potrzeby są możliwe do zrealizowania pod warunkiem zaspokojenia niższych w hierarchii. Potrzeby niedoboru takie jak: fizjologiczne, bezpieczeństwa, przynależności i miłości, szacunku i samo­akceptacji są naturalne i ich zaspokojenie rozwija w człowieku poczucie zaufania i siły. Jednakże tylko realizacja potrzeb wzrostu, czyli samoaktualizacja gwarantuje zdrowie psychiczne i fizyczne. Potrzeby wzrostu dzia­łają według zasady maksymalizacji (im więcej tym lepiej), napięcia związane z pojawieniem się tych potrzeb dostarczają emocji pozytywnych, a potrzeby te mogą być realizowane niezależnie od otoczenia.

Zdrowie, według Masłowa, jest procesem rozwoju w kierunku pełni człowieczeństwa, poznania własnych potencjałów i realizowania ich, czemu towarzyszy też pełne, świadome przeżywanie siebie i otoczenia. Jest to długotrwały proces samorealizacji, który integruje funkcjonowanie człowieka w wymiarze intrapsychicznym i w relacji ze światem. Zdrowie jest idealnym postulatem - osiągania pełni człowieczeństwa, do którego to ideału ludzie się zbliżają, ale nie zawsze go osiągają. Masłow wprowadza także pojęcie potencjałów zdrowia, do których zalicza między innymi: (l) jasną percepcję rzeczywistości, otwartość na doświadczenie i tolerancję wieloznaczności, (2) akceptację siebie i otoczenia, (3) spontaniczność, twórczość, (4) koncent­rację na zadaniu, (5) autonomię i niezależność, (6) poczucie więzi, zdolność do miłości, (7) demokratyczną strukturę charakteru, co zapobiega uprzedze­niom i warunkuje szacunek dla odmienności. Z tej listy kryteriów samorealizującej się osobowości z pewnością korzystała w tworzeniu pozytywnej koncepcji zdrowia Maria Jahoda.

Patologia - to defekt rozwoju na skutek trwałego niezaspokojenia potrzeb (np. potrzeby bezpieczeństwa i przynależności) i braku wzrostu - czyli samorealizacji. Wiąże się z tym zatracenie Ja i poczucie nieautentyczności. Zdaniem Masłowa potrzeby człowieka są naturalne i pozytywne, to kultura utrudnia i uniemożliwia ich realizację. Masłow stwierdza jednak także, iż osiąganie samorealizacji i zdrowia jest możliwe dopiero w okresie dorosłego życia, co stawia pod znakiem zapytania problem zdrowia dzieci i młodzieży.

Terapia powinna polegać przede wszystkim na oddziaływaniu na otoczenie blokujące rozwój i na te wzory kultury, które ten rozwój zaburzają.

Jourard przedstawił model zdrowej osobowości, łącząc podejście egzystencjalne i podstawowe założenia psychologii humanistycznej, a ujmo­wał człowieka jako istotę zdolną do świadomego doświadczania świata i siebie, realizującą potrzebę sensu, wolną i odpowiedzialną zarazem. Zdrowie osoby wynika z tego, w jaki sposób działa w otoczeniu, w różnych sferach swojego życia. Autora tego wyróżnia, że odnosił on zdrowie psychiczne do sfery kontaktów społecznych, życia w rodzinie i związków intymnych, do nauki, pracy, zabawy, relacji z przyrodą, ale też przede wszystkim do własnego Ja, swoich emocji, poznania, funkcji ciała i życia duchowego. W ten sposób odkrył ciekawe korelaty zdrowia i czynniki warunkujące zdrowie.

Podobne prace

Do góry