Ocena brak

Offenbach i operetka paryska

Autor /KotFilemon Dodano /10.04.2013

Oto jedna z przełomowych dat: 5 lipca 1855 na Polach Elizejskich w Paryu pochodzacy z Kolonii, przedsiebiorczy Jacques Offenbach otworzył własny teatrzyk Les Bouffes Parisiens,dajac na poczatek dwie swoje jednoaktówki — La nuif blanche i Les deux aveugles; tresc tychjednoaktówek błaha, lecz aktualna, zabawna w scenach i w muzyce, słowem: rozrywka.

Jacques (a własciwie Jakob) Offenbach (1819—1880) uczył sie gry skrzypcowej i — zwybitnymi rezultatami — gry wiolonczelowej, a nastepnie studiował w paryskimkonserwatorium. Studiów nie skonczył, grał w orkiestrze, douczajac sie kompozycji dorywczou Halevy'ego. Muzyka salonowa i taneczna, oto co pisał z łatwoscia, choc wcia marzył ooperze.

Byc może na tym tle powstała u niego idea satyrycznej parodii opery i dramatufrancuskiego, pózniej rozwinieta do formy, której nazwa wzieła sie od opery (operetta tozdrobnienie opery). Łaczac elementy francuskiej opery komicznej i popularnego w Paryuwodewilu, Offenbach stworzył model operetki paryskiej, z dwoma najbardziej dla tegogatunku typowymi dziełami: Orfeuszem w piekle (1858) i Piekna Helena (1864). Nie od razuoperetka przybrała własciwe formy, najpierw były to drobne opery komiczne o bardzo nikłychambicjach. Prekursorem tego rodzaju krótkich oper był sławny pianista Henry Charles Litollf(1818- 1891).

Offenbach napisał w sumie około 90 operetek, wsród których opróczwspomnianych wybijaja sie Zaslubiny pod latarnia życie paryskie, Wielka ksiena Gerolsteini Bandyci, wielokrotnie grane na scenach całej Europy. Muzyka jest tu elementem bardzowanym i trzeba przyznac, e z najbardziej płaskiego lemalii Offenbach umiał rozwinacnarracje wcale sensowna. Przewaaja melodie o formie zamknietej i najprostszymakompaniamencie oraz ywe tance, wsród których kankan zajmuje miejsce niemal takie jakwalc w operetce wiedenskiej. Jednak bodaj najwiekszym osiagnieciem Offenbacha sa pisanepod koniec ycia Les Contes d'Hoffmann (Opowiesci Hoffmanna), opera romantycznawystawiona ju po smierci kompozytora, w r. 1881.

Z innych wybitnych przedstawicieliparyskiej operetki trzeba wymienic Charles'aLecocqa(1832— 1918), autora granych po dziendzisiejszy operetek Mamsell Angót i Girofle-Girofla, Florimonda Hervego (1825—1892; 80 operetek, wsród nich Mamsell Nitouche, 1883). Oliviera Metra (1830— 1889; 19 operetek)oraz Leo Dclibes'a, wspomnianego ju autora baletów i operetek.

Kompozytorzy pózniejsi niesa ju dzis znani, z wyjatkiem Jean-Roberla Planquette'a (1848— 1903) autora opery komicznej Les Cloches de Cornevi1le oraz operetki Rip Von Vinkle. Tu te naleywspomniec o angielskich kompozytorach operetek (Arthur Seymour Sullivan, 1842—1900,autor The Mikado i 21 innych operetek, oraz Sidney Jones, 1861—1946. autor 10 operetek,wsród nich — Geisha).

Podobne prace

Do góry