Ocena brak

Odstęp­stwa od zasady bezpo­średnio­ści

Autor /Longin Dodano /01.12.2011

Zasada bezpośrednio­ści wyraża dyrektywę maksymalnego zbliże­nia się do sadu do faktu przestępstwa, ponieważ im więcej ogniw pośrednich tym większe niebezpie­czeństwo deformacji w procesie poznania prawdy. Sąd powinien bez­pośrednio zetknąć się z dowodami, aby za ich pośrednictwem dokonać ustaleń fak­tycznych. Odstępstwo od zasady bezpośred­niości są różnego ro­dzaju. Z jednej strony wpływa na to fakt, a na zasadę tę układają się trzy węższe dyrek­tywy i ustawowe wyjątki dotyczą nie tylko za­sady jako całości, ale często tylko jej po­szczególnych elemen­tów.

>art. 389 §1 kpk. We­dług niego w przy­padku, gdy oskarżony odmawia wyjaśnień, wyjaśnia wyraźnie odmiennie niż po­przednie lub oświad­cza, że pewnych oko­liczności nie pamięta, wolno na rozprawie odczytywać, ale tylko w pewnym zakresie protokoły jego wyja­śnień złożonych po­przednio w charakterze oskarżonego w tej lub innej sprawie w postę­powaniu przygoto­wawczym lub przed sądem Przepis ten nie daje, zatem podstaw do odczytania protokołu oświadczeń oskarżo­nego złożonych poza postępowaniem kar­nym. Nie wolno od­czytywać zeznań zło­żonych wcześniej przez aktu­alnego oskarżonego w cha­rakterze świadka, choćby złożył je w postępowaniu przygo­towawczym lub sądo­wym, gdy nastąpiła zmiana ról proceso­wych tej osoby. Zgod­nie z art. 71 § 3 oraz art. 389 § 1 wolno odczytywać w warun­kach przewidzianych w tym ostatnim przepi­sie protokoły wyja­śnień oskarżonego złożonych wcześniej w charakterze podej­rzanego.

> Na podstawie art. 391 § 1 kpk wolno odczytywać na roz­prawie protokoły ze­znań świadka złożo­nych poprzednio w postępowaniu przygo­towawczym albo przed sądem. W tej lub innej sprawie, jeżeli świa­dek:

-bezpodstawnie od­mawia zeznań

-zeznaje wyraźnie odmiennie niż po­przednio, oświadcza, że pewnych okoliczno­ści nie pamięta

-przebywa za granica

-nie można mu było doręczyć wezwanie

-nie stawił się z po­wodu nie dających się usunąć przeszkód

-gdy prezes sądu za­niechał wezwania świadka na podstawie art. 333 § 2

-gdy świadek zmarł

Możliwość ujawnienia na rozprawie protoko­łów zeznań świadka jest potraktowana sze­rzej niż przy oskarżo­nym gdyż dopusz­czalne jest miedzy innymi odwoływanie do zeznań osób, które występowały jako świadkowie we wszel­kich postępowaniach sądowych również w postępowaniu cywil­nym.

Wolno również od­czytać na rozprawie protokoły poprzednio złożonych przez świadka wyjaśnień w charakterze oskar­żo­nego.

Art. 392 pogłębia dwa poprzednie odstępstwa od zasady bezpośred­niości ( 389 i 391 ) . Stanowi on, iż sąd może od­czytywać na rozprawie głównej wszelkie protokoły przesłuchania świad­ków i oskarżonych sporządzone przed sądem, gdy bezpośred­nie przeprowadzenie dowodu jest utrud­nione a wszystkie obecne strony wyra­żają na to zgodę. Aby od­czytanie protokółu na podst. tego przepisu mogło nastąpić muszą być spełnione dwa warunki: utrudnienie bezpośred­niego prze­prowadzenia dowodu raz zgoda na odczyta­nie protokołu wszyst­kich obecnych stron.

Zgodnie z art. 393 wolno odczytywać na rozprawie protokoły oględzin, przeszukania i zatrzymania rzeczy, opinie bie­głych, in­stytutów, zakładów lub instytucji, dane o ka­ralności, warunki wy­wiadu środowisko­wego oraz wszelkie doku­menty urzędowe złożone w postępowa­nie przygotowawczym lub sądowym. Na podst. tego przepisu nie wolno jednak od­czytywać żadnego z protokołów, o których mówią artykuły 389, 391, 392. Nie wolno odczytywać notatek dotyczą­cych czynno­ści, z których wyma­gane jest spisanie pro­tokołu. Wolno nato­miast odczytywać zawiadomienie o prze­stęp­stwie, stanowi ono jednak tylko dowód tego, kto kiedy i o jakim czynie złożył zawiadomienie.

Kolejnym odstęp­stwem jest pomoc sadowa. Dopuszczalna jest ona tylko w wy­padkach przewidzia­nych w ustawie. Po­moc sądowa urzeczy­wistniana jest w dwóch formach, gdy wystę­puje:

-tak zwany sędzia wyznaczony jest to sędzia będący człon­kiem składu orzekają­cego, któremu powie­rza się dokonanie określonej czynności a sporządzony przez niego protokół zostaje przedstawiony całemu składowi orzekają­cemu

-tzw. Sąd wezwany jest to sąd, do którego sąd orzekający zwraca się o dokonanie okre­ślonej czynności i również w tym wy­padku protokół spo­rządzony z czynności jest następnie przed­stawiany całemu skła­dowi orzekającemu.

>odstępstwa od zasady bezpośredniości w sprawach karnych ze stosunków międzyna­rodowych

>zgodnie z art. 394 dane dotyczące osoby oskarżonego oraz wy­niki wywiadu środowi­skowego uznaje się ujawnione bez ich odczytywania należy je jednak odczytać na zadanie oskarżonego lub obrońcy.

>dowody rzeczowe, jeżeli nie stoją na prze­szkodzie ich właściwo­ści sprowadza się na sale rozpraw i udo­stępnia stro­nom. W przeciwnym razie odczytuje się protokóły ich oględzin.

Inne odstępstwa od zasady bezpośrednio­ści:

-sąd odwoławczy nie może przeprowadzić post. Dowodowego, co do istoty sprawy. W rezultacie sad musi ograniczyć się w znacznym stopniu do materiałów zawartych w aktach sprawy, a wiec poprzestawać na dowodach pochodnych

-odstępstwa od zas. Bezpośredniości mogą też przybierać formę rezygnacji- w różnym zakresie- z przeprowa­dzenia dowodów na rozprawie np.:

a)za zgodą obecnych, jeżeli wyjaśnienia oskarżonego przyzna­jącego się do winy nie budzą wątpliwości sąd może prze­prowadzić post. Dowodowe tylko częściowo.

b)w określonych wa­runkach za zgodą pro­kuratora i oskarżonego można skazać oskar­żonego na posiedzeniu sądu bez przeprowa­dzenia rozprawy i post. Dowodowego lub przeprowadzając je w części i w sposób uproszczony

c)w wypadku dobro­wolnego poddania się odpowiedzialności karnej można post. Dowodowego nie przeprowadzać, a do­wody wymienione w akcie oskarżenia lub dokumenty przedło­żone przez stronę sąd może uznać za ujaw­nione.

Podobne prace

  • Ateny

    Ocena / Autor /Sasza
    Dodano /31.01.2012 praca w formacie txt

Do góry