Ocena brak

Odmiany badań ankietowych

Autor /jolka Dodano /26.05.2014

Istnieją różne odmiany badań ankietowych, czyli — inaczej wyrażając się — różne techniki sondażu z zastosowaniem ankiety. Podstawą ich wyróżnienia jest przede wszystkim sposób, w jaki rozprowadza się kwestionariusze ankiet wśród badanych. W przypadku takim można mówić o technice ankiety audytoryjnej, pocztowej lub prasowej.

Najczęściej stosowana w badaniach pedagogicznych jest technika ankiety audytoryjnej czy —jak przyjęto nazywać w metodologii tego rodzaju badań — ankieta audytoryjna (środowiskowa). Przeprowadza się ją zwykle w miejscu pracy osób badanych, np. w szkole, lub fabryce, a także w takim miejscu zamieszkania, jak internat, dom dziecka, koszary itp. Zastosowanie ankiety audytoryjnej wymaga bezpośredniego rozprowadzenia jej przez ankietera wśród specjalnie dobranych osób badanych. Zaletąjej jest nie tylko łatwość objęcia nią odpowiednio wyselekcjonowanej grupy respondentów, ale także zapewnienie sobie zwrotu niemal wszystkich egzemplarzy ankiet dostarczonych im wcześniej.

Mniejsze zastosowanie w badaniach pedagogicznych znajdują techniki sondażu za pomocą ankiety pocztowej i prasowej.

Ankieta pocztowa (por. J.H. Frey, 1989) polega na rozsyłaniu drogą pocztową jej kwestionariusza wraz z instrukcją do specjalnie wyselekcjonowanych osób. Niestety badania ankietowe tego typu nie zapewniają wysokiego wskaźnika zwrotu przesłanych ankiet, co jednocześnie znacznie utrudnia ich stosowanie. Ponadto pociągają za sobą niemałe koszty związane z opłatą pocztowa.

Ankieta prasowa natomiast wymaga zamieszczenia kwestionariusza ankiety i instrukcji na łamach jakiejś gazety lub czasopisma. Przy czym badacz liczy szczególnie na tych czytelników prasy uprzystępniającej ankietę, których wypowiedzi mogą rzeczywiście okazać się pomocne w rozwiązaniu nurtującego go problemu. Korzystanie z ankiety prasowej jest uzasadnione zwłaszcza wtedy, gdy pragnie się objąć badaniami ludzi mieszkających na bardziej rozległym terenie, np. w jednym województwie lub kilku sąsiadujących ze sobą województwach. Badania z zastosowaniem ankiety prasowej są też zazwyczaj mniej kosztowne niż badania przy użyciu ankiety pocztowej.

W badaniach pedagogicznych mówi się również o ankiecie jawnej i anonimowej. W pierwszej z nich ujawnia się nazwisko respondenta lub zamieszcza w niej dane ułatwiające jej identyfikację, np. datę lub miejsce urodzenia. Ten rodzaj ankiety jest raczej bardzo rzadko stosowany. Ma wątpliwą wartość poznawczą ze względu na mniejszą— niż w ankiecie anonimowej — szczerość wypowiedzi respondentów. Przeto w badaniach pedagogicznych wyraźnie preferuje się ankietę anonimową, tj. bez podawania w niej nazwiska, a nawet chociażby tylko imienia respondenta lub pewnych innych danych, na podstawie któiych można by łatwo określić, kto na nią odpowiadał.

Warto również podkreślić, iż badania ankietowe — zwłaszcza z zastosowaniem ankiety audytoryjnej i anonimowej — są na ogół częściej stosowane w badaniach pedagogicznych, niż badania sondażowe z wykorzystaniem wywiadu. Niemniej i one zasługują na specjalną uwagę.

 

Podobne prace

Do góry