Ocena brak

Odcinki wydzielnicze ślinianek

Autor /judy Dodano /06.01.2012

Odcinki wydzielnicze (albo odcinki główne) ślinianek mogą różnić się kształtem: mogą to być kuliste lub wydłużone pęcherzyki albo proste lub rozgałęzione cewki. Także rozmaita może być ich wewnętrzna budowa i czynność. Przede wszystkim różnić je może rodzaj komórek wydzielniczych. Wyodrębniamy dwa główne rodzaje tych komórek: surowiczy (białkowy) i śluzowy.

Komórki surowicze mają najczęściej kształt stożkowaty. Kuliste jądro leży blisko podstawy komórki; w cytoplazmie są liczne drobne ziarenka wydzielnicze, liczne nitkowate mitochondria, nad jądrem — wewTiętrzny aparat siateczkowy Golgiego, u podstawy zaś komórki — skupienia zasadochłonnej protoplazmy zawierające kwasy nukleinowe. Gdy gruczoł jest czynny, zmniejsza się w jego komórkach ilość ziarenek wydzielniczych, które w okresie spoczynku pojawiają się na nowo w większej ilości.

Komórki śluzowe, większe od surowiczych, są kształtu wałeczkowatego. Jądro ich leży przy podstawie komórki, jest spłaszczone i silnie się barwi. Cyto-plazma zawiera mitochondria i wewnętrzny aparat siateczko wy Golgiego, poza tym jest wypełniona dużymi, matowymi, łatwo pęczniejącymi ziarnami substancji, która po wydobyciu się z komórki tworzy śluz.

Komórki surowicze, jak wyżej wspomniano, wydzielają płyn rzadki, wodnisty, zawierający białko (albuminę) i ferment — amylazę. Wydzielina komórek śluzowych jest gęsta, ciągnąca się, zawiera śluz (mucynę).

Odcinki wydzielnicze zbudowane z komórek surowiczych, czyli odcinki surowicze mają kształt najczęściej zbliżony do kulistego i małe światło.

Ich stożkowate komórki ściśle do siebie przylegają i ze światłem graniczą tylko drobną częścią swej powierzchni. Powierzchnię tę zwiększają cienkie rozgałęzione międzykomórkowe kanaliki wydzielnicze. Całość odcinka otoczona jest błonką podstawną; pomiędzy tą błonką i komórkami wy-dzielniczymi jest siateczka utworzona przez gwiazdkowa te. kurczliwe komórki nabłonkowo-mięśniowe.

Odcinki śluzowe są bardziej wydłużone, cewkowo-pęcherzykowe i mają światło szersze  kanalików międzykomórkowych nie mają. Odcinki te są często zakończone grupą komórek surowiczych, tworzącą jakby czapeczkę końcową, która na przekroju daje obraz tzw. półksiężyca Gianuzziego.

Podobne prace

Do góry