Ocena brak

Odbytnica u mężczyzny

Autor /mieczyslaw Dodano /23.01.2014

Ogólne stosunki topograficzne dotyczące odbytnicy zostały przedstawione na str. 100. U mężczyzny odbytnica przylega na znacznej przestrzeni do pęcherza moczowego, gruczołu krokowego, pęcherzyków nasiennych, nasienio-wodów i moczowodu. Trójkątne pole przylegania (trójkąt odbytniczo-pęche-rzowy — trigonum rectovesicale) zamyka od góry poziomo przebiegający fałd otrzewnej zagłębienia odbytniezo-pęcherzowego (jama Douglasa). Fałd ten jest umiejscowiony na wysokości śluzówkowego fałdu Kohlrauscha odbytnicy i przylega do wierzchołków pęcherzyków nasiennych, nie dotykając jednak gruczołu krokowego. Wejście do jamy Douglasa ogranicza z obydwu stron fałd odbytniczo-pęcherzowy. W obrębie zagłębienia odbytniczo-pęche-rzowego znajdują się bardzo często pętle jelita cienkiego. U noworodków zagłębienie to sięga jeszcze do środka gruczołu krokowego. Dolne odcinki worka otrzewnowego zarastają jednak, tworząc tym samym powięź sterczowo--otrzewnową — fascia prostatoperitonealis (Denonvi 11 iers).

Bańkę odbytnicy oddziela od kości krzyżowej luźna tkanka łączna (przestrzeń zaodbytnicza spatium retrorectale) i dzięki temu daje się ona łatwo wypreparować w czasie zabiegu operacyjnego. Między odbytnicą a kością krzyżową znajdują się naczynia krzyżowe przyśrodkowe i boczne (vasa sacralia med. et lat.), gałęzie splotu krzyżowego oraz pnie współczulne. Przestrzeń zaodbytnicza rozszerza się w kierunku bocznym, przechodząc w luźną tkankę łączną przyodbytniezą (paraproctium) zawierającą splot krzyżowy wraz z bocznymi naczyniami miednicy (porów. str. 226). Promieniowanie bólów do obszaru zaopatrywanego przez n. kulszowy i n. sromowy, które występuje w przebiegu guzów pierwotnie umiejscowionych w odbytnicy, znajduje w ten sposób swoje anatomiczne wyjaśnienie.

W przedniej okolicy odbytnicy tkanka łączna staje się nieco mocniejsza i na granicy z pęcherzem moczowym tak dalece grubieje, że tworzy przegrodę odbytniczo-sterczową i odbyt niczo-pęcherzową (powięź sterczowo-otrzew-

nowa — fascia prostatoperitonealis). Przegrody te tworzą razem klinowatą, w płaszczyźnie czołowej ustawioną warstwę, która rozszerza się na obwód w kierunku krocza, aby następnie połączyć się z jego środkiem ścięgnistym (centrum tcndineum perinei). Droga dostępu operacyjnego prowadzi od strony krocza do pęcherza moczowego, gruczołu krokowego i przedniej ściany odbytnicy właśnie przez tę przestrzeń łączriolkankową, a ponieważ otrzewna pokrywa jedynie 2/3 górne odbyłnicy do pęcherzyków nasiennych, w związku z tym zabiegi operacyjne wykonuje się zaotrzewnowo.

U mężczyzny można badaniem przez odbytnicę wymacać gruczoł krokowy, kość krzyżową, przyodbytnicze i biodrowe węzły chłonne, a czasami również procesy chorobowe, jakie toczą się w dole kulszowo-odbytniczym. Przy prawidłowej swojej konsystencji pęcherzyki nasienne są niemacalne.

Dokładne przedstawienie piętrowej budowy miednicy ma istotne znaczenie ułatwiające zrozumienie topografii narządów tu się znajdujących, jak też dla oceny klinicznej niektórych procesów chorobowych (ropnie kulszowo-i miedniczno-odbytnicze, przetoki odbytu, przerzuty nowotworowe, w ypadanie odbytnicy itd.). Piętrowa budowa miednicy powstaje w wyniku lejkowatego kształtu m. dźwigacza odbytu, jak też dzięki temu, że otrzewna nic docierając do mięśniowego dna miednicy pozostawia w ten sposób dużą, pod-surowicówkową przestrzeń łącznotkankową.

 

Podobne prace

Do góry