Ocena brak

Odbytnica

Autor /mieczyslaw Dodano /23.01.2014

Odbytnica (rectum), o długości 12-15 cm, jest wygięta zgodnie z wypukłością kości krzyżowej, tworząc zgięcie krzyżowe (flexura sacralis) i początkowo znajduje się ona wewnątrz, a następnie zaotrzewnowo. Bardzo szybko zanikają tu oznaki typowe dla jelita grubego (wypuklęnia, taśmy, przyczepki sieciowe). Znajdujące się w obrębie taśm pasma mięśni podłużnych rozszerzają się na odbytnicę, tworząc tu zamkniętą, rozszerzoną warstwę mięśni podłużnych, które są wzmocnione w kierunku obwodowym i następnie wchodzą w skład zwieracza odbytu. W obrębie odbytnicy wyróżnia się dłuższy odcinek górny — bańkę odbytnicy (ampulla recti) i krótszy odcinek dolny — kanał odbytnicy (canalis analis). Za zgięciem krzyżowym (flexura sacralis) następuje zgięcie kroczowe (flexura perinealis), jednocześnie zaś skręcająca ostro do tyłu odbytnica przebija się przez mięśniowe dno miednicy (m. dźwigacz odbytu — m. levator ani), zwężając się przy tym w kanał odbytnicy. Bańka odbytnicy oraz kanał odbytnicy różnią sio znacznie między sobą zarówno pod względem genezy, topografii, jak też zaopatrzenia naczyniowego. Ranka odbytnicy jest najczęściej odgięta nieco w prawo, tak że znajduje się w sąsiedztwie prawego moczowodu i naczyń biodrowych wewnętrznych prawych. U kobiet wypełniona bańka odbytnicy może dotykać prawego jajnika i jajowodu. Przednia jej powierzchnia jest w większości pokryta otrzewną, która u mężczyzn wciska się kieszeniowato między odbytnicę i pęcherz moczowy, a u kobiety między odbytnicę a macicę. Dzięki temu powstają odpowiednie zagłębienia: odbytniczo-pęclierzowe (excavatio recto-vesicalis) i zagłębienie odbytniczo-maciczne [excavat io rectouterina (Dougla-si)] (ryc. 95, porów. ryc. 104 i 107).

Badaniem rektoskopowyrn i obmacywaniem stwierdza się w obrębie bańki odbytnicy 2-3 poprzeczne fałdy (plicae transversales), które nie są jedynie fałdami utworzonymi przez śluzówkę, lecz częściowo przez pasma mięśniowe. Największy z fałdów znajduje się mniej więcej 6 cm powyżej odbytu, najczęściej po prawej stronie na wysokości jamy Douglasa. Fałd ten. znany jako fałd Kohlrauseha, jest wyczuwalny przy badaniu per rectum. Jego wzmocnioną mięśniówkę określa się również jako trzeci zwieracz odbytu (sphincler ani tertius). O il<* bańkę odbytu udaje się łatwo wypreparować z jej zaolrzew-nowej i podsurowicówkowej przestrzeni, o tyle krótki kanał odbytnicy umocowuje mocno lejkowatego kształtu m. dżwigacz odbytu (m. levator ani). W obrębie kanału odbytnicy znajdują się podłużne fałdy śluzówki slupy odbytnicze (columnae anales), powiązane obwodowo między sobą poprzecznymi mostkami zastawkami odbytnicy (valvulae anales). Dzięki tejnu tworzą się małe kieszeniowato zagłębienia — zatoki odbytnicze sinus anales) (ryc. 95). Przy nadmiernym rozdęciu odbytnicy zastawki le ulegają rozerwaniu. 

 

Podobne prace

Do góry