Ocena brak

Ochrona prawna dziecka i rodziny

Autor /Otto Dodano /07.09.2011

Rodzina jest podstawowym  środowiskiem funkcjonowania i rozwoju dziecka. To naturalne  i pierwotne w stosunku do innych  środowisko pobytu i wychowania dziecka. Pisał o tym pięknie Jan Paweł II w Karcie praw rodziny Stolicy Apostolskiej, podstawowym dokumencie dotyczącym rodziny:  Rodzice, ponieważ dali  życie dzieciom, mają pierwotne, niezbywalne prawo  i pierwszeństwo do wychowania potomstwa i dlatego muszą być uznani za pierwszych i głównych jego wychowawców.(...).   

Wartość rodziny jest wartością bezcenną. Pozytywne wpływy wychowania w rodzinie są związane przede wszystkim z realizowanymi w rodzinie wartościami, wzajemną więzią uczuciową, pełnionymi w rodzinie rolami oraz wzorcami wzajemnego komunikowania się. Dobrej rodziny  w procesie wychowania i  wzrastania dzieci i młodzieży nie jest w stanie zastąpić nikt dlatego polityka państwa oraz wszelkie działania instytucji samorządowych i organizacji pozarządowych powinny być nakierowane na pomoc udzielaną rodzinie i w rodzinie.  

W sytuacjach kryzysowych, gdy rodzina nie jest w stanie poradzić sobie z problemami: nie może, nie potrafi bądź nie chce zajmować się dzieckiem, zachodzi konieczność udzielenia pomocy, wsparcia zewnętrznego lub interwencji. W takiej sytuacji, w myśl konstytucyjnej zasady pomocniczości, dziecko ma prawo do pomocy, w tym do pieczy zastępczej: „Dziecko pozbawione opieki rodzicielskiej ma prawo do opieki i pomocy władz publicznych”, tak stanowi Konstytucja RP (art. 72 ust 2).   Konieczność ingerencji państwa w sferę prerogatyw (uprawnień) rodziców rodzi jednak swoisty konflikt z prymatem rodziców w wychowaniu dzieci i zasadą autonomii rodziny  od wpływów zewnętrznych,  dlatego Konwencja o prawach dziecka określa przyczyny umieszczenia dziecka w pieczy zastępczej i zawęża je do sytuacji, gdy:

•  Dzieci zostały pozbawione pieczy rodziców z przyczyn związanych z niewłaściwą (patologiczną) relacją pomiędzy rodzicami a dziećmi (np.:  śmierć rodziców, choroba uniemożliwiająca opiekę, kara więzienia, orzeczenie sądu dla nieletnich o ograniczeniu władzy z powodu demoralizacji nieletniego itp.);

•  Wynikają one z nagannego sposobu sprawowania przez rodziców pieczy nad dzieckiem,  tj. gdy rodzice nie wywiązują się należycie z zadań względem dziecka.(art. 20).  

Pamiętaj!  

Rodzina jest powszechnie uznawana za naturalną, pierwotną w stosunku do innych  i podstawową komórkę społeczną, a ponadto stanowi niezastąpione, naturalne  środowisko rozwoju dziecka.   

Konstytucja RP.

Prawa rodziny i prawa dziecka stanowią dobro chronione przez przepisy Konstytucji RP, która:

•  Określa małżeństwo jako związek kobiety i mężczyzny i deklaruje, iż jako takie – obok rodziny, macierzyństwa i rodzicielstwa – znajduje się ono pod ochroną i opieką Państwa (art. 18).

•  Przyznaje rodzicom prawo do wychowania dzieci zgodnie z własnymi przekonaniami, uznając ograniczenie, pozbawienie praw rodzicielskich za sytuację wyjątkową – może to nastąpić tylko w przypadkach określonych w ustawie i tylko na podstawie prawomocnego wyroku sądowego. Uznaje, iż to  „... Rodzice mają prawo do wychowania dzieci zgodnie  z własnymi przekonaniami. Wychowanie to powinno uwzględniać stopień dojrzałości dziecka, a także wolność sumienia i wyznania oraz przekonania...” (art. 48).

•  Odnosi w/w dyrektywę do prawa do zapewnienia dzieciom wychowania i nauczania moralnego oraz religijnego (art. 53).

•  Nakłada na Państwo obowiązek uwzględniania w swej polityce społecznej i gospodarczej dobra rodziny.  „...Rodziny znajdujące się w trudnej sytuacji materialnej i społecznej, zwłaszcza wielodzietne i niepełne, mają prawo do szczególnej pomocy ze strony władz publicznych” (art. 71).

•  Zapewnia ochronę praw dziecka - każdy ma prawo  żądać od organów władzy publicznej ochrony dziecka przed przemocą, okrucieństwem, wyzyskiem i demoralizacją. Dziecko pozbawione opieki rodzicielskiej ma prawo do opieki i pomocy władz publicznych (art.72).

Podobne prace

Do góry