Ocena brak

Nurnik

Autor /Natan Dodano /26.01.2012

Wygląd: Nieco mniejszy od nurzyka; długość ciała 34 cm, rozpiętość skrzydeł 68 cm. Latem jedyna alka z czarnym upierzeniem także na stronie brzusznej: jedynie lusterko we wszystkich szatach białe. W zimie spód ciała biały, a wierzch ciemno plamkowany. Pizy tak różnych szatach w czasie pierzenia ptaki wyglądają jak upstrzone. Wypoczywając na skałach i górach lodowych nurniki siedzą wyprostowane pionowo z eso-wato wciągniętą szyją. Są przy tym tak ufne, że dawniej były zabijane oszczepami z łodzi. Chodzą z trudem kołysząc się, latają szybko i z furkotem, startują z wody po krótkim rozbiegu. W czasie nurkowania wiosłują skrzydłami i sterują stopami. Bielik poluje na nie z powietrza: podobnie jak w przypadku innych ptaków nurkujących goni je tak długo, aż zmęczone ofiary nie są już w stanie nurkować i rezygnują z oporu. Wydają ciche, świszczące dźwięki „ssii-ss".

Środowisko: Pospolity nad chłodnymi i zimnymi morzami podbiegunowymi. W Europie jego tereny lęgowe sięgają od wybrzeży Irlandii na południu do najbardziej na północ wysuniętych wysp na skraju lądolodu, gdzie temperatura wody nawet w lecie nie przekracza zera stopni. Na Bałtyku nurniki docierają aż do końca Zatoki Fińskiej, gdzie woda nie jest już słona i zamarza zimą. Wtedy ptaki przesuwają się na południe i są zimowymi gośćmi na wybrzeżu Bałtyku, także na jego polskiej części. Na Morzu Północnym pojawiają się rzadko jako zabłąkani goście.

Nurniki nie są ptakami otwartych mórz, lecz spokojnych wód między wyspami a wybrzeżem, w fiordach i na płytkich wodach: w takich miejscach przebywają przez cały rok. Nurnik gnieździ się w szczelinach skalnych i między kamieniami, a więc w podobnych miejscach jak nurzyk, z którym konkuruje czasami o miejsca lęgowe. Zwykle jednak gnieździ się niżej od niego, często tuż nad wodą, w strefie rozpryskującej się fali, czasami nawet w miejscach oddalonych o 3 km od wybrzeży. Na ptasich skałach zajmuje najczęściej zwały kamieni u stóp skalistych ścian. Spotyka się też kolonie złożone z samych nurników na niezamieszkanych, kamienistych wyspach.

Lęgi: Nurniki gnieżdżą się w koloniach liczących po kilkadziesiąt par lub pojedynczo u podnóża ptasich gór. W maju tokują przed miejscami lęgowymi prezentując swoisty „balet na wodzie" - nad i pod jej powierzchnią. Od czasu do czasu samce szeroko otwierają dzioby pokazując jaskrawoczerwone paszcze. Para nurników zachowuje się bardzo czule: partnerzy siedzą przytuleni do siebie i dotykają się dziobami. Być może niejeden łowca ptaków w obliczu takiej czułości opuścił swój kij: niektórzy marynarze nazywali je też gołąbkami.

Przeciwnie niż pozostałe alki, nurniki często składają 2 jaja, ale zwykle tylko 1 młode dożywa samodzielności. Jaja (z jaskrawo-czerwonym żółkiem) wysiadują oboje rodzice przez 21-24 dni; okres lęgowy w czerwcu i na początku lipca. W czasie wysiadywania ptaki można zdjąć z jaj ręką. Młode wykluwają się pokryte ciemnym puchem i pizez 35-39 dni pozostają w jamie (jak zresztą wszystkie pisklęta dziuplaków, pozostają dłużej w gnieździe niż pisklęta lęgnące się w otwartych gniazdach). Kiedy jednak opuszczają gniazdo, potrafią już dobrze latać i w zasadzie są samodzielne.

Pożywienie: Nurniki szukają pożywienia głównie na dnie wód, dlatego nigdy nie oddalają się zbytnio od wybrzeży. Ryby stanowią tylko dodatkowy pokarm: odżywiają się głównie skorupiakami wszelkiego rodzaju, robakami morskimi, małżami i polipami. Zdarza się, że nurkują za rzuconym kamieniem i przynoszą go w dziobie na powierzchnię. Żerując nurkują do 30 sekund, ale uciekając mogą wytrzymać pod wodą nawet 2 minuty. Postrzelone, nurkują aż do dna morskiego i nie wypływają więcej.

Podobne prace

Do góry