Ocena brak

Natura u Krąpca

Autor /yotulblvogyj Dodano /11.07.2007

Cezary Mastalerz

Rozumienie natury ludzkiej
w ujęciu Mieczysława Alberta Krąpca

Lublin, KUL 2006
0 Wstęp
Odpowiednie rozumienie natury ludzkiej jest dziś sprawą doniosłą. Staje się to zrozumiałe, gdy uwzględni się ciągle trwający rozwój nauk szczegółowych, dokonujących często błędu redukcji naturalistycznej. W naukach tych, posiadających odpowiednie narzędzia poznawcze, często redukuje się człowieka jedynie do sfery somatycznej, zapominając niejako, że realizuje on w sobie także element nadsomatyczny, popularnie zwany dusza ludzką . Również w ra-mach samej filozofii często upatruje się człowieka jako byt całkowicie zdeterminowanego (strukturalizm, freudyzm), bądź jako skrajnie wolny (egzystencjalizm Sartre’a) w swym dzia-łaniu. Ciągle żywa jest myśl platońska, gdzie byt ludzki redukuje się jedynie do elementu duchowego. Rozwiązanie zaproponowane przez Krąpca unika tychże skrajności, jest ujęciem realistycznym a nie apriorycznym. Autor niniejszej pracy postara się przedstawić poglądy Mistrza Szkoły Lubelskiej, wybierając z jego ustaleń te elementy, które, wydaje się, najwy-raźniej i w sposób najbardziej klarowny ukazują jak należy rozumieć naturę ludzką, w jaki sposób dochodzimy do jej poznania, oraz jakie są jej najbardziej klarowne przejawy w działa-niu. Niniejsza praca składa się z trzech zasadniczych rozdziałów: w pierwszym zostaną wska-zane niektóre rozumienia natury występujące w pracach Krąpca, w drugim sposób poznawania natury ludzkiej (sposób dochodzenia do jej ujęcia), w trzecim konkretne jej przejawy. Autor opiera się jedynie na tekstach źródłowych, dokonując ich selektywnej analizy. Ich celem jest analiza i synteza myśli Krąpca na temat ludzkiej natury. W niniejszej pracy zastosowano, idąc za Mistrzem Szkoły Lubelskiej, metodę uniesprzeczniającą, właściwą badaniom metafi-zycznym. Dotychczas nie dokonano syntezy ustaleń Krąpca w sposób tu zaproponowany.

I Ogólne rozumienie natury w ujęciu M. A. Krąpca

Termin natura doczekał się dość licznych analiz filozoficznych. Przyczyniło się to nie-wątpliwie do jego ujaśnienia semantycznego, lecz z drugiej strony pociągnęło za sobą jego wieloznaczność. Jak zauważa Krąpiec, u samego Arystotelesa można znaleźć kilka znaczeń tego terminu. Zasadne wydaje się na wstępie wskazanie, jakie znaczenie „natury” będzie uwzględniane w niniejszej pracy, co pociąga za sobą selektywność rozstrzygnięć Mistrza Szkoły Lubelskiej. Należy zaznaczyć, że wybór znaczenia nie posiada charakteru arbitralnego, lecz podyktowany jest przede wszystkim celem niniejszej pracy. Krąpiec idąc za tradycją filozofii klasycznej, przyjmuje opozycję natura – kultura, dalej ukazuje rozumienie natury jako podmiotu realizującego w swej strukturze element potencjalny, wreszcie ukazuje naturę jako istotę ujętą w aspekcie działania, czyli jako zespół elementów treściowych konstytutywnych wyznaczających potencjalność bytu do osiągania określonych aktów.

Podobne prace

Do góry