Ocena brak

Murówka zwyczajna

Autor /Gonzo Dodano /12.01.2012

Rodzina jaszczurkowate (Lacertidae)

Wygląd: bardzo rozmaicie wyglądająca murówka o płaskiej głowie i długim ogonie wybiegającym w delikatny, cienki szpic. Podstawowe ubarwienie grzbietu jest szare lub brązowe w różnych odcieniach, niekiedy może być również zielonawe. Środek grzbietu u samców bywa bezplamisty lub pokrywa go jasny, rozmyty rysunek, niekiedy również ciemniejszy pas złożony z plam lub jaśniejszy plamisty względnie siatkowaty wzór. Na ciemniejszych bokach znajdują się z reguły jaśniejsze plamy, a część brzeżnych tarczek brzusznych jest niebieska i czarna. Pas grzbietowy u samic najczęściej jednobarwny. Jasne lub kremowe podgardle jest, podobnie jak białawy, żółty, pomarańczowy lub ceglastoczerwony brzuch, ciemno cętkowane lub plamiste. Całkowita długość ciała 250 mm.  

Występowanie: od zachodniej przez środkową [południową Europę do zachodniej Azji.

Środowisko: miejscami suche, silnie nasłonecznione stanowiska, gdzie indziej natomiast półcienlste, umiarkowanie wilgotne biotopy. Żyje na silnie nasłonecznionych, skalistych poboczach dróg, gęsto zarośniętych, kamienistych stokach i w lasach liściastych, w których przebywa głównie w przyziemnej strefie skal porośniętych zaroślami i na niskich kamiennych usypiskach. W górach sięga do wysokości 2000 m n.p.m.

Tryb życia: pomimo że murówka ta doskonale się wspina, spotyka się ją tylko wyjątkowo na wysokich skałach. Jest jaszczurką bardzo ciepłolubną i w czasie swojej całodziennej aktywności wielokrotnie wygrzewa się na słońcu rozpłaszczając ciało. Wyjątkowo krótki okres snu zimowego może, w szczególnie sprzyjających klimatycznie rejonach, ograniczać się tylko do kilku dni lub w ogóle nie mieć miejsca. Wiosną, gdy zbliża się okres godów, samce są bardzo wojownicze; zdobywają wówczas terytoria, z których uparcie przepędzają inne samce. Dochodzi wtedy do wzajemnego kąsania się, przeciwnicy mogą mocno uchwycić się szczękami, a taki uchwyt trwa niekiedy dłuższy czas. Samce potrafią być wtedy do tego stopnia zajęte sobą, że można je ostrożnie unieść i obejrzeć, nim rzucą się do ucieczki.

Rozród: po kopulacji, przebiegającej podobnie jak u innych jaszczurek (patrz jaszczurka zwinka), samica grubieje wyraźnie w okolicy brzucha i jest zdecydowanie mniej ruchliwa. Miękkoskorupowe jaja w liczbie 3-9 sztuk samica składa najczęściej do przez siebie wykopanej, małej jamy w ziemi, którą następnie troskliwie zagrzebuje; złoże jaj może być ukryte również w naturalnej kryjówce.

Pokarm: rozmaite owady, pająki, pareczniki i skąposzczety.

Wrogowie: na obszarach zurbanizowanych murówce tej zagrażają przede wszystkim kury. Bardzo skutecznymi jej łowcami są węże: gniewosz plamisty, malpolon i położy.

Uwagi: wyjątkowo zręcznie poruszająca się po skałach murówka zwyczajna również na ziemi jest bardzo zwinna. Niezwykle ciekawska, po ucieczce bardzo szybko wychyla się ze swojej kryjówki, obserwując z wysoko uniesioną głową otoczenie. Zasiedlane przez siebie środowisko często dzieli z murówką ruinową, m. adriatycką i łusecznicą wspaniałą. Na północ od Alp populacje murówki stają się coraz rzadsze. Odpowiedzialne za ten stan są zabiegi agrotechniczne, zwłaszcza dokonywane na uprawach winorośli.

Podobne prace

Do góry