Ocena brak

Motyw zła w literaturze

Autor /kostek Dodano /11.04.2013

J.W. Goethe "Faust" - Złem jest nie tylko Mefistofeles, ale i natura samego Fausta, który nie waha się zaprzedać diabłu, a potem opuścić Małgorzatę by tylko posiąść pełnię wiedzy. Patrz: Szatan.

M. Lewis "Mnich" - Głównym bohaterem tej powieści grozy jest mnich Ambroży, wcielenie szatańskiego zła, rozpustnik ukrywający się pod szatą mnicha. Uwodzi on niewinną dziewicę, dopuszcza się szeregu zbrodni, które prowadzą go do zguby.

A. Mickiewicz ;,Ballady i romanse" - Zło kryje się w człowieku (pani zabija pana, pan zdradza dziewczynę, żołnierze cara napadają na bezbronne miasto), jego pierwiastki kryją się także w świecie fantastycznym i w przyrodzie (wrogość wobec człowieka, bezwzględność wyroków). Patrz: zjawy - upiory - wampiry.

A. Mickiewicz "Dziady" cz. II -Krystalicznym złem jest tutaj duch złego pana, który za życia gnębił swoich poddanych i był dla nich bezlitosny. Po śmierci cierpi on niewypowiedziane katusze (stado ktuków i sów rozrywa na nim odzienie, a potem kaleczy jego ciało).

A. Mickiewicz "Dziady" cz. III -Zło uosabiają tu siły ciemności (duchy z lewej strony), a także Senator i jego ludzie, którzy dla własnej kariery skłonni są zniszczyć życie innych ludzi, torturować młodych więźniów, a nawet ich zabić. Patrz: proces, sąd/wina i odpowiedzialność.

Szczególnie wyeksponowane zostało w przypadku postaci Heatcliffa. Objawia się ono w chorobliwym dążeniu do destrukcji świata otaczającego (Heatcliff, Hindley) i samego siebie (Katarzyna, Heathcliff). Pod jego wpływem znajdują się też inni bohaterowie. Zło znika z kart powieści wraz z zaręczynami młodej Katarzyny i Haretona, którzy opuszczają Wichrowe Wzgórza. M. Shelley "Frankenstein"-Złemjest pycha człowieka, który przypisuje sobie cechy boskie (ożywienie tego, co martwe), ale i brak miłości. Monstrum (potwór stworzony z tkanek ludzi zmarłych) został odrzucony przez wszystkich, nawet przez swojego stwórcę; zabija, by obronić się przed światem. Patrz: sobowtór. R. Stevenson "Doktor Jekyll i mister Hyde" - patrz: sobowtór.

A.    Gide "Fałszerze" - Tytułowi bohaterowie to mieszkańcy Paryża, należący do socjety, którzy wobec innych ludzi przywdziewają maski. Od środka niszczeni    są    przez neodekadencką amoralność, a zło przenika ich wszystkich. Hrabia Passavant uwodzi młodych chłopców, Vincent Molinier morduje swą kochankę, a Edward nawiązuje romans ze swoim bratankiem. Najbardziej przejmujący jest jednak obraz dzieci, które zajmują się rozprowadzaniem fałszywych monet, doprowadzają do samobójstwa jednego z nich.

A. Camus "Dżuma" - Jedna z interpretacji powieści zakłada, że tytułowa dżuma jest złem, które nie tylko panuje na świecie, ale jest wewnątrz każdego e~owieka (Wiem na pewno, że każdy Mosi w sobie dżumę, nikt bowiem, nie, nikt na świecie nie jest od niej wolny.). Walka z epidemią, która wyniszcza ludzi, to w istocie walka ze złem, które nie jest karą za grzechy zesłaną przez Boga, ale wywodzi się od samego człowieka. Ludzie nigdy z nim nie wygrają; triumf ńad złem nie jest wieczny (...bakcyl dżumy nigdy nie umiera i nie znika, może przez dziesiątki lat pozostać uśpiony...) J. Iwaszkiewicz "Matka Joanna od Aniotów" - Prawdziwym złem nie są demony, które opętały matkę Joannę, ale pycha w jej sercu. Sama przyznaje, że opętanie było próbą zwrócenia na siebie uwagi, że głównym celem było dla niej znaleźć się w centrum zainteresowania. Zło jest tak silne, że oddziałuje nawet na pobożnego księdza Suryna, który pozwolił się opętać demonom.

W. Golding "Władca much" - W swojej powieści przeciwstawia się Golding popularnym w XVIII i XIX wieku teoriom, że człowiek jest z natury dobry, a zło ma swoje źródła w cywilizacji. Historia chłopców, którzy znaleźli się na rajskiej wyspie, dowodzi czegoś zupełnie przeciwnego. Człowiek rodzi zło jak pszczoła miód, jest ono częścią jego natury. Jedynym, co może powstrzymać owo zło, jest cywilizacja.

U. Eco "Imię róży" - 1) Jorge -patrz: starość/starzec, zdrada. 2) Wielki Inkwizytor Bernardo Gui, człowiek, który dobrze zna sprawki złego, w istocie sam jest uosobieniem zła. Z uporem dąży do skazania podejrzanych, torturuje ofiary Inkwizycji, a ich śmierć traktuje jak oczyszczenie świata ze zła (Niech zapłoną oczyszczające stosy!).

G. Garcia Marquez "Sto lat samotności" - Złem jest wszystko, co pochodzi z zewnątrz Macondo i narusza porządek miasta. Jest nim historia, która ingeruje w czas sakralny, według którego żyją mieszkańcy, a także cywilizacja (Kampania Bananowa), z którą wiąże się demoralizacja, jak i podważenie wiary w magiczność świata (cuda techniki łatwo dawały się wytłumaczyć).

Podobne prace

Do góry