Ocena brak

Motyw diabła w literaturze

Autor /kostek Dodano /09.04.2013

Diabeł - Zły duch, którego zadaniem jest skłonienie człowieka do grzechu. Przedstawiany najczęściej na wzór greckiego Pana jako kozłonogi i kozłorogi stwór z długim ogonem, dzierżący w ręku widły. W kulturze polskiej bardzo często istny Niemczyk-we fraku i cylindrze. W przeciwieństwie do kulturowego ujęcia Szatana diabeł nie ma w sobie nic z majestatu zła. Jest stworem bardzo swojskim, ponieważ    towarzyszy człowiekowi nieustannie. Daje się łatwo wyprowadzić w pole, bowiem nie grzeszy inteligencją. Polskie diabły są niejednokrotnie bardzo sympatyczne i raczej pomagają ludziom, niż im szkodzą. W wielu opowieściach pojawiają się jako strażnicy skarbów.    Średniowieczne moralitety i intermedia - Diabeł pojawia się jako upostaciowione zło walczące z dobrem o duszę człowieka. Przedstawia się go naj częściej jako czarnego stwora z rogami i kopytami, długim ogonem i widłami w łapach. Jego sromotna klęska w walce ma ukazywać triumf dobra w człowieku i świecie.

J. Potocki "Rękopis znaleziony w Saragossie" - Psotliwymi i niebezpiecznymi diabłami wydają się być dwaj bracia Zota, siostry Emina i Zibelda, a także wiele innych postaci, które spotyka Alfons van Worden. W finale jednak wszystko znajduje swoje racjonalne wytłumaczenie i okazuje się, że domniemane diabły to słudzy Gomelezów.

A. Mickiewicz "Pani Twardowska"    -Mistrz

Twardowski diabłu, który przyszedł zgodnie z umową po jego duszę, wyznacza różne zadania do wykonania. Każde polecenie diabeł wykonuje doskonale i szybko. W końcu Twardowski wymyślił, by Mefistofeles zajął jego miejsce u boku jejmość Twardowskiej. To zadanie okazało się przekraczać diabelskie możliwości. Przerażony charakterem białogłowy, uciekł od niej dziurką od klucza.

K.W. Wójcicki "Boruta" -Sławny diabeł Boruta strzeże skarbów w gruzach łęczyckiego zamku. Każdego, kto próbuje owe skarby zabrać, surowo karze.

A.J. Gliński "O diable i babie" -Diabeł używał najróżniejszych sposobów, by poróżnić pewne żyjące w idealnej zgodzie małżeństwo. Bezskutecznie. W końcu, bliski skoczenia z rozpaczy do święconej wody, spotkał starą czarownicę, której opowiedział o swoim kłopocie. Kobieta obiecała, że zajmie się tym. Jakożjeszcze tego samego dnia udałojej się doprowadzić do kłótni małżonków. Stąd przysłowie: "Gdzie diabeł nie może, tam babę pośle".

J. Drda "Igraszki z diabłem" - 1) Młody absolwent szkoły piekielnej Lucjusz stosuje w pracy nowoczesne metody. Niestety, nie przynosi to zbyt dobrych rezultatów. Nie udaje mu się zdobyć dla piekła wielu dusz. 2) Doktor Solfernus, wierny starym, wypróbowanym metodom kuszenia, pozyskuje dla piekła dusze królewny i jej służącej. Niestety, dzielny żołnierz wydrze z piekielnego archiwum oba cyrografy i uratuje dziewczęta od zguby. 3) W starym młynie od setek lat rezydują dwa niezbyt inteligentne diabły, które straszą ludżi, robiąc piekielny hałas. Ich pasjąjest gra w mariasza. Zdobywając dusze, łączą przyjemne z pożytecznym, bo stawką w grzej est dusza przypadkowego gościa w młynie. Diabły nie są dobrymi graczami, ale mają znaczone karty i zawsze wygrywają. 4) Belzebub, książę piekielny, jest starym, sklerotycznym diabłem, który całe dnie spędza w swojej komnacie, śpiąc. Martwi się jedynie tym, by muchy nie pscy~y mu na nos.

 

Podobne prace

Do góry