Ocena brak

Modele administracji na przykładzie Szwecji

Autor /DobryDuszek Dodano /20.07.2011

Silnie rozbudowane struktury państwa dobrobytu oraz utrwalone w świadomości obywateli prawa do stosunkowo łatwego dostępu do świadczeń socjalnych. W II połowie lat ’70 te oczekiwania obywateli zderzyły się ze słabnącą dynamiką wzrostu gospodarczego i malejącą zdolnością rządów do sprostania presji rosnącego popytu ze strony powiększającej się populacji uprawnionych do korzystania ze świadczeń socjalnych. Sytuacja ta zmusiła rządy do szukania sposobów oszczędniejszego gospodarowania środkami strefy budżetowej. Szwecja była w najtrudniejszej sytuacji z państw skandynawskich, gdyż zbudowała państwo dobrobytu uważane za podręcznikowy model tego typu państwa. Sektor publiczny konsumował stopniowo coraz większą część dochodu narodowego (20% w 1950, 30% w 1960, 50% w 1970, ponad 65% na początku lat ’80).

Dalsze zwiększanie tej proporcji nie było już możliwe, tymczasem potrzeby społeczne ciągle się zwiększały na skutek procesów demograficznych. Druga połowa lat ’70 to recesja ekonomiczna która ukazała w pełni słabości szwedzkiego państwa dobrobytu. W 1982 rząd socjaldemokratyczny przystąpił do reformowania struktur administracji publicznej. Większy nacisk położono na przybliżenie administracji do społeczeństwa obywatelskiego w drodze decentralizacji władzy państwowej, zwiększanie autonomii wspólnot samorządowych w zakresie doboru metod prowadzenia polityki publicznej oraz rozwijanie różnych eksperymentalnych form uczestnictwa obywateli w decyzjach administracyjnych. Celem było przywrócenie zaufania do administracji. Miały temu służyć przede wszystkim daleko idąca decentralizacja i deregulacja. Niektóre centralne urzędy zostały zlikwidowane, rola centrum państwa miała polegać na wypracowaniu strategicznych programów przekazywanych następnie do realizacji na poziom lokalny i nadzorowanie procedur ich wdrażania. Społeczności mają dziś większą swobodę działania, sektor publiczny wyszedł naprzeciw społeczeństwu obywatelskiemu, zwiększono dostęp organów administracyjnych dla obywatela.

Najważniejsze zmiany to:

  • Decentralizacja, większa autonomia lokalnych organów władzy

  • Powstają sieci decyzyjne (Network)

  • Tworzą się lokalne rynki usług publicznych- lokalni dostawcy konkurują ze sobą

  • Polityka prywatyzacji wielu przedsiębiorstw publicznych

Szczególne cechy adm szwedzkiej:

  • Szeroki zakres kolegialnego trybu podejmowania decyzji

  • Bardzo późne ukształtowanie sądownictwa administracyjnego (XXw)

  • Urzędnicy są na równi z sędziami jeśli chodzi o prestiż itd., są wręcz niezawiśli

  • W 1709 pojawia się Ombudsman –pierwowzór Rzecznika Praw Obywatelskich

  • 1634 rozdzielenie rządu i adm centralnej –urzędy miały odtąd jasne kompetencje, obywatele mieli dostęp do dokumentów adm

  • Samorząd pod nadzorem władz centralnych

Podobne prace

Do góry