Ocena brak

Mikołaj Malebranche (1638 - 1715)

Autor /Miecio Dodano /13.07.2011

Należał do paryskiego zgromadzenia oriatorianów poświęcającego się studiom teologicznym. (łac. oratorium, od orare - modlić się, dom modlitwy). Reprezentował stanowisko filozoficzne zwane  ontologizmem. Twierdził,  że między duszą a ciałem, między myślą a rozciągłością nie ma  żadnego oddziaływania - jak chciał Kartezjusz. Nie jest możliwe, aby pojęcie ciała rozciągłego powstało w umyśle na podstawie samej obserwacji i  świata zjawiskowego. Pojęcie rozciągłości może istnieć tylko w umyśle Boga, a człowiek poznaje rzeczy rozciągłe jedynie w Bogu, poznaje je przy „okazji” dokonujących się zmian w materii jako zmian w duszy. Sprawcą tych okazjonalnych przeobrażeń jest Bóg.     

Ze stanowiska ontologistycznego wynikał okazjonalizm. Malebranche przyjmował, że nie ma związków przyczynowych między ciałami, wszystko dzieje się za sprawą Boga, tylko Bóg jest przyczyną, bo tylko on może działać. Człowiek nie porusza ręką, nie oddycha i nie mówi. To Bóg porusza ręką, człowiek ją tylko posiada. Bóg porusza ręką nawet wtedy, kiedy człowiek wykorzystuje ją przeciwko niemu. Bóg jest tylko poruszycielem, określenie celu pozostawia człowiekowi.     

Człowiek poznaje wszystko w Bogu; nie poznaje rzeczy, ale idealne ich obrazy , wzory wieczne, idee. Poznajemy je bezpośrednio, ponieważ tkwią w nas, pośrednio zaś poznajemy rzeczy. Idee tkwią w nas, bo otrzymujemy je od Boga przez pewnego rodzaju uczestniczenie w umyśle bożym. Wszystkie dusze ludzkie są więc w Bogu i w jego umyśle. 

Podobne prace

Do góry